Hieltyd mear jonge fjoerwurkslachtoffers: "Wij houden ons hart vast"
Fjoerwurkslachtoffers komme hieltyd jonger binnen by de sikehûzen. Lanlik ha dit jier al mear as tsien bern in hân of finger(s) ferlern troch fjoerwurk. Yn Fryslân is it noch net raak west, mar de spesjalisten fan de sikehûzen hâlde harren hert beet.
It totale oantal fjoerwurkslachtoffers sakket de lêste jierren, mar de slachtoffers wurde wol hieltyd jonger.
Fiif jier lyn wie in pasjint dy't mei fjoerwurkletsel yn it sikehûs kaam trochsneed sa'n 22 jier, no leit it gemiddelde op 13 jier.
"In het Frisius MC hebben we dit jaar nog geen amputaties gehad, maar dat kan met een uur anders zijn", seit plastysk sjirurg Thijmen de Jong, dy't spesjalisearre is yn hân- en polssjirurgy.
"We houden ons hart vast."
Elk jier komme der slachtoffers mei swier letsel binnen by Frisius MC, dat fêstigingen hat yn Ljouwert en op It Hearrenfean. "Dat went nooit", seit De Jong.
No't de ferkeap fan fjoerwurk takom jier ferbean wurdt, komt der mear yllegaal fjoerwurk yn de hannel.
"Er is zoveel vraag naar vuurwerk, er komt heel veel op de markt wat niet gecontroleerd is."
"Wat bij de officiële bedrijven verkocht wordt, is gecontroleerd. Maar er is zoveel meer in de omloop."
De explosieven worden elk jaar zwaarder.
It fjoerwurk wurdt noch altyd swierder, sjocht De Jong. "Een cobra heeft de kracht van een handgranaat, dat veroorzaakt enorme schade."
De slachtoffers dy't dan yn it sikehûs terjochte komme, binne der faak min oan ta.
Libbens rêde
Dat binne altyd heftige situaasjes, seit De Jong. "Als mensen met de ambulance op de spoedeisende hulp komen, moeten we levens redden."
"Dan kijken we eerst naar de schade aan de vitale functies, vervolgens kunnen we het letsel aanpakken."
"Dat is normaal gesproken niet met één operatie opgelost."
In pear jier lyn behannele De Jong noch in jonge fan njoggentjin jier, dy't syn hân ferlear troch swier fjoerwurk. "Als je dan iemand ziet die zijn hele leven zo door moet, is dat heel heftig."
De wetjouwing oangeande it fjoerwurkferbod fan folgjend jier is noch altyd net rûn.
En ek al giet it ferbod yn, it sil de problematyk mei fjoerwurkslachtoffers net fuortendaliks oplosse, tinkt De Jong.
"Daar gaat wel een paar jaar overheen, maar het wordt voor de politie wel makkelijker om te handhaven."
Griis gebiet
"Nu is niet duidelijk wat legaal of illegaal is."
"Ik kan niet vaak genoeg benadrukken dat er zware explosieven verkocht worden met een slecht ontstekingsmechanisme, een klein lontje of iets. Die gaan af voordat je het weet."
"Er zijn altijd mensen die heel veel spijt hebben nadat er wat gebeurd is met oud en nieuw."