Jarenlange traditie weer in ere hersteld: de kerkklokken van Oudega luiden weer
26 februari 2024, 20:51 • 3 minuten leestijd
Er komt eindelijk weer geluid uit de toren van de Sint-Agathakerk in Oudega (Smallingerland). De twee monumentale klokken zijn na een renovatie van het ophangwerk teruggeplaatst.
Het eeuwenoude klokluiden in Oudega stond een jaar stil, maar sinds vorige week kunnen de vrijwilligers de traditie weer doorzetten.
Jarenlang was de kerkklok te horen. Van oorsprong om de werktijden aan te geven voor de bewoners van het dorp. Die functie werd later overgenomen door de stoomfluit van de zuivelfabriek. Toen die stopte, werd op initiatief van de dorpssmid het klokkenluiden weer opgepakt.
Elke ochtend om negen uur, met uitzondering van zondag, en elke avond om zeven uur was de kerkklok te horen. Maar ook als mensen begraven werden, brachten vrijwilligers de klokken in beweging. Tot dat moment, meer dan een jaar geleden, toen een klokkenmaker uit Groningen op inspectie kwam.
"Zij hebben ons nog nooit zo snel geroepen dat we moesten stoppen", vertelt vrijwilliger Kor de Haan over dat moment vorig jaar. De constructie rond de klokken was niet langer vertrouwd. "De klokken zaten er eigenlijk los in", volgens De Haan.
"Onveilige situatie"
"Als iemand te hard aan de klok zou trekken, kon die mogelijk naar beneden komen. Het was gewoon een onveilige situatie. Er moest iets gebeuren."
En dus waren de klokken het afgelopen jaar alleen nog maar op het uur te horen. Dan slaat een automatisch klokwerk de tijd aan. Dat gebeurt door met een hamer op de klokken te slaan. "Dat gaat met veel minder beweging, dus dat hindert niets. Het luiden kon echter niet meer."
De kerkklokken van Oudega zijn weer te horen
De afgelopen tijd is het ophangwerk gerenoveerd. Boven de jongste van de twee klokken is een nieuwe houten balk geplaatst. Ook de lagers zijn opnieuw vastgezet, zodat de klokken niet meer kunnen springen. De totale kosten: meer dan 10.000 euro. "Het is specialistisch werk. Dan moet je wel iemand hebben die er verstand van heeft", volgens De Haan.
Zijn collega Halbe de Vries is al sinds 1986 vrijwillig klokkenluider. "Ik was altijd een hoop bij de oude smid. Die vroeg mij of ik hem niet wilde helpen bij de klokken. Zodoende ben ik er een beetje ingerold."
"Veel reacties uit het dorp"
Het was dan ook wel even wennen toen De Vries ineens niet meer aan de slag kon met het touw, dat ervoor zorgt dat de klokken uiteindelijk geluid maken. "Je moet het touw op een regelmatige manier aantrekken, maar dat kon niet meer. Het heeft een hele stilte teweeggebracht en veel reacties vanuit het dorp."
De inwoners zijn er blij mee dat de klokken weer te horen zijn, volgens de twee mannen. "Als je iemand naar het hof brengt, en de klokken kunnen niet luiden, dat grijpt de mensen wel aan. Het wordt hier wel gewaardeerd."
Met de renovatie kan de constructie waarschijnlijk weer tientallen jaren vooruit. Datzelfde geldt voor de traditie van het klokluiden in Oudega. "Als het hier hangt en je gebruikt het niet, waarom houd je het dan?"
