Bommenwerper uit Tweede Wereldoorlog heeft nieuwe plek: "Crash heeft dit gebied gemarkeerd"

De tentoonstelling zat eerder in het bezoekerscentrum in Earnewâld, maar sinds dat verkocht is stonden de spullen in opslag.

Na een oproep bij lokale ondernemers is er nu een nieuw plekje gevonden: het oude schaatslokaal naast het Skûtsjemuseum. Dat is opnieuw slechts een tijdelijk onderkomen, maar de komende jaren wordt gezocht naar een definitieve locatie.

De tentoongestelde Lancaster was een van de 251 bommenwerpers die in de nacht van 4 op 5 september 1942 vanuit Zuidoost-Engeland op missie naar Duitsland gingen. Het doel: vliegtuigfabrieken in Bremen bombarderen.

De zeven bemanningsleden van de Lancaster R5682 zouden haar missie echter niet volbrengen, want ze werden al boven de Friese Waddeneilanden geraakt door afweergeschut.

Piloot Peter Joslin probeerde het vliegtuig voldoende in de lucht te houden om zijn crewleden de kans te geven om zichzelf te redden met behulp van parachutisten.

Vijf van de zeven vliegers konden de sprong maken, een van hen kwam daarbij om het leven. Het vliegtuig stortte uiteindelijk neer bij de Alde Feanen. Joslin moest zijn actie met de dood bekopen.

Schutter Francis Cooper werd na de crash vermist. Hij zat helemaal achterin het vliegtuig, en werd bij het neerstorten van de bommenwerper niet meer gezien door zijn kameraden.

In 2017 heeft de gemeente Leeuwarden, in samenwerking met defensie nog geprobeerd om het stoffelijk overschot van de 29-jarige vlieger terug te vinden, maar hij werd niet aangetroffen.

Mogelijk is Cooper al op een eerder moment uit het vliegtuig gesprongen en daarbij om het leven gekomen.

Bij de zoektocht naar Cooper zijn ook weer onderdelen van het vliegtuig aangetroffen.

Deze onderdelen, en de verhalen van de vliegers zijn verzameld in 'Geraakt!', de tentoonstelling die sinds 2018 te zien was in het bezoekerscentrum van De Alde Feanen.

Maar met de verkoop van het bezoekerscentrum kwam de tentoonstelling in opslag te staan. Dat wilden zowel de provincie als het Nationaal Park niet, zegt Dirk Blom, die aan beide is verbonden.

"Deze crash heeft het gebied gekenmerkt in het verleden. Er zijn veel verhalen hier, over het neerstorten van deze vlucht. Dus we zeiden: dit moeten we blijven vertellen en doorgeven, aan zowel bezoekers als kinderen."

Bij de heropening van de tentoonstelling was donderdag opnieuw de kleinzoon van piloot Peter Joslin aanwezig. Hij vindt het belangrijk om bij het moment te zijn, voornamelijk omdat de tentoonstelling een directe verbinding is met zijn opa.

"Ik kan delen van het vliegtuig waar mijn opa in gevolgen heeft aanraken", zegt Joslin. "Het is altijd een emotioneel moment, voornamelijk omdat ik zelf ook piloot ben geworden."

Daarnaast vindt Joslin het belangrijk dat het verhaal van zijn opa bewaard blijft en verteld wordt. de tentoonstelling is vanaf nu te zien naast het Skûtsjemuseum in Earnewâld.

Het Fries Verzetsmuseum in Leeuwarden is bezig met een grote expositie over de luchtoorlog boven Fryslân. Volgend jaar, als Fryslân 80 jaar vrijheid viert, moet deze tentoonstelling te zien zijn.

Het zal het verhaal vertellen van de felle strijd die zich boven onze provincie heeft afgespeeld. Op verschillende Friese kerkhoven liggen meer dan 700 graven van gesneuvelde vliegers.