Friese onderzoeker: "We kunnen niet zonder gas uit Waddenzee en kleine velden"
Energieprijzen schieten door het dak door het tekort aan gas. Dat is niet een incident, stelt onderzoeker Jilles van den Beukel uit Appelscha. Hij komt dan ook met een tegenstrijdig standpunt: de gaswinning uit kleine gasvelden en onder de Waddenzee moet doorgaan.
Onderzoekers van het HCSS (The Hague Centre for Strategic Studies) hebben een rapport geschreven met suggesties aan de Nederlandse overheid. Jilles van den Beukel werkte eerder voor Shell en NAM, maar is tegenwoordig als energie-analist aan het centrum verbonden.
Nederland kan nog lang niet zonder kleine gasvelden en de gaswinning onder de Waddenzee wordt momenteel wel heel makkelijk stilgelegd. Dat is de analyse van Van den Beukel.
Extreme situatie
Nog niet eerder zijn de gasprijzen zo hoog geweest als nu. Grote fabrieken moeten de productie stilleggen, omdat de kosten te hoog oplopen. En voor huishoudens dreigt een forse stijging van de energierekening. "Op de gasmarkt is de huidige situatie echt extreem", zegt Van den Beukel. "Als je het omrekent in olie, dan praat je over ongeveer 300 dollar per vat. Dat is heel hoog, zelfs bijna een beetje beangstigend."
'Kleine velden blijven gebruiken'
Daarom moet Nederland keuzes maken, vindt hij. Voor de zekerheid van levering, voor het klimaat en uit financieel oogpunt. "Nederland zou in ieder geval de kleine velden overeind moeten houden. Elk beetje gas wat je niet in Nederland produceert, moet je ergens anders vandaan halen. En in de praktijk is dat toch Rusland", zegt hij.
Voor de gastoevoer kan ook het gasveld bij Ternaard, onder de Waddenzee, goed gebruikt worden. "Het veld bij Ternaard is met vijf miljard kuub best wel groot. Zo groot vind je ze niet vaak meer, ook niet in de Noordzee." Van den Beukel vindt persoonlijk dat de gaswinning daar dus wel moet doorgaan.
'Schade aan het wad valt wel mee'
Hij denkt ook dat de gevolgen voor de natuur wel meevallen. "Ik kan me voorstellen dat mensen zeggen: de Waddenzee is zo mooi, daar moet je niets doen. Maar het is naar mijn inschatting niet zo dat dit nu echt zulke grote schade aanricht in de Waddenzee. Er is een hele kleine kans op bevingen. Er is een beetje bodemdaling, maar dan moet je aan een paar centimeter denken. Maar het mooie van de Waddenzee is dat het zich ook weer opvult met sediment."
Heeft Nederland de gevolgen onderschat?
Van den Beukel vindt dat Nederland onderschat heeft wat de gevolgen zijn van het stopzetten van de gaswinning in Groningen. "Voor het besluit valt best wat te zeggen, maar dan had je toch meer werk moeten maken van het voorbereiden van een geheel nieuwe wereld. Daarin zijn we een grote gasimporteur, die voor de leveringszekerheid in de winter afhankelijk is van goed gevulde gasopslagen. Dat is niet gebeurd."
Onderzoeker Jilles van den Beukel uit Appelscha
Momenteel zijn de gasopslagen in Nederland niet goed gevuld, terwijl de winter eraan komt. "Voor het aanvullen van de gasopslagen is het echt te laat, dat doet men van 1 april tot 1 oktober. Ze zijn half gevuld in plaats van helemaal." Daarom moeten de commerciële gasopslagen in stand blijven en uitgebreid worden, zegt de onderzoeker.
Ook moet Nederland ervoor zorgen dat het langetermijncontracten afsluit met leveranciers. Als niemand de touwtjes in handen neemt, dreigt er een tekort aan gas, denkt Van den Beukel.
