liveblog
|
22 mei
Alex Bonnema en Anne Jochum de Vries formateurs in Tytsjerksteradiel
In dit blog houden we u op de hoogte van de laatste ontwikkelingen over het coalitievormingsproces in de Friese gemeenten. Hier vind je een kaart met alle uitslagen van de Friese gemeenten.
Laatst bijgewerkt: 22 mei, 15:30
uur
vrijdag 22 mei
15:30
Alex Bonnema en Anne Jochum de Vries formateurs in Tytsjerksteradiel
De gemeenteraad van Tytsjerksteradiel heeft Alex Bonnema en Anne Jochum de Vries aangewezen als formateurs.
Dit besluit volgde op de presentatie van het advies van informateurs Stieneke van der Graaf en Arjen Droog en het daaropvolgende debat in de raad over het vervolg van het formatieproces.
Bonnema en De Vries krijgen de opdracht om op basis van het uitgebrachte advies een nieuw college van burgemeester en wethouders te vormen.
In het advies van Van der Graaf en Droog geven zij als voorkeurssenario een breed college bestaande uit CDA, FNP, VVD en PRO.
Alex Bonnema, voorzitter van de raad van bestuur van Caparis, en Anne Jochum de Vries, directeur van Sport Fryslân, beginnen nu met de formatiegesprekken om te komen tot een nieuw college voor de gemeente Tytsjerksteradiel.
14:13
Nieuwe coalitie Noardeast-Fryslân presenteert akkoord
De nieuwe coalitie van Noardeast-Fryslân heeft een akkoord gepresenteerd. Daarin presenteren CDA, S!N, ChristenUnie, Gemeentebelangen en de VVD hun plannen.
Het stuk heeft als titel 'Samen bouwen aan een sterke toekomst' gekregen.
Volgens de gemeente zijn belangrijke onderwerpen onder andere de dienstverlening, uitvoering van de Spreidingswet, de realisatie van een azc voor maximaal tien jaar en een fonds voor dorpshuizen. Ook is er aandacht voor de bereikbaarheid en krapte op het stroomnet.
Op 28 mei zal formateur Caroline de Pee verslag doen van het proces. Vijf dagen later presenteren de kandidaat-wethouders zich aan de raad.
Dat zijn Geertje Schoorstra-Boeijenga (CDA), Gerda Bos-Jonkman (VVD), Dikkie Alkema (S! N), Lysbeth Vellinga-Zeilstra (ChristenUnie) en Pieter Braaksma (Gemeentebelangen).
donderdag 21 mei
13:09
Waadhoeke is klaar met formatie: SAM, Gemeentebelangen en CDA in coalitie
Als eerste gemeente van Fryslân zijn ze er in de gemeente Waadhoeke uit. SAM, Gemeentebelangen en CDA vormen daar de nieuwe coalitie.
In het nieuwe college levert SAM twee wethouders (Marja van der Meer en René de Vries). Gemeentebelangen (Adrie Weiland) en Marijn Kamerling (CDA) leveren beide één wethouder.
Het coalitieakkoord wordt op donderdag 4 juni gepresenteerd en heeft de titel 'Hjoed dwaan wat moarn freget' gekregen.
dinsdag 19 mei
17:30
Oud-gedeputeerde Kielstra voorgedragen als wethouder op Terschelling
Plaatselijk Belang Terschelling heeft Klaas Kielstra voorgedragen als nieuwe wethouder op Terschelling. Hij moet de opvolger worden van Anco Goldhoorn, die vanwege persoonlijke omstandigheden stopt.
Kielstra was eerder voor de VVD gedeputeerde en Statenlid.
De benoeming van Kielstra en de volledige nieuwe coalitie staan op 3 juni op de agenda van de gemeenteraad.
09:54
Nog twee opties over voor coalitie op Ameland
Verkenner Age Kramer ziet nog twee realistische opties voor een coalitie op Ameland. Dat meldt de Waddenomroep.
De ene optie is een coalitie van CDA, Algemeen Belang Ameland en de PvdA. De andere optie is een coalitie van AmelandEén, Algemeen Belang Ameland en PvdA.
Na de gemeenteraadsverkiezingen werd eerst geprobeerd om tot een gezamenlijk raadsprogramma te komen. Dat mislukte echter vanwege een gebrek aan vertrouwen.
Het is nu aan de partijen zelf om het vervolg van de coalitievorming te bepalen.
zaterdag 16 mei
11:14
Wielstra, Kempenaar, Bakker en Heeringa kandidaat-wethouders in Dantumadiel
De nieuwe coalitie van de gemeente Dantumadiel heeft zaterdag de kandidaten bekendgemaakt die voorgedragen worden als wethouder voor de komende bestuursperiode.
De voordracht bestaat uit Kees Wielstra (44) van Gemeentebelangen Dantumadiel, Rommy Kempenaar (40) van Sociaal Links, Tom Bakker (62) van de SGP en Tieme Heeringa (20) van de FNP.
Wielstra en Kempenaar zijn sinds 2018 al wethouder van Dantumadiel. Bakker heeft eerder drie bestuursperiodes in de raad van de gemeente gezeten.
Nieuwkomer Heeringa studeert Nederlands Recht en wil het wethouderschap in deeltijd combineren met zijn studie. Met zijn 20 jaar maakt hij kans om de jongste wethouder van Nederland te worden.
De kandidaat-wethouders worden op 23 juni tijdens een raadsvergadering in het gemeentehuis van Damwâld voorgedragen aan de gemeenteraad. Daarna kunnen zij worden benoemd en geïnstalleerd.
14:17
Advies aan Tytsjerksteradiel: coalitie met CDA, FNP, VVD en PRO, geen BFTD
De coalitie in Tytsjerksteradiel zou moeten bestaan uit het CDA, de FNP, de VVD en PRO. Dat adviseren informateurs Arjen Droog en Stieneke van der Graaf na gesprekken met alle partijen in de gemeenteraad.
In totaal hebben deze partijen 16 van de 23 zetels in de raad. "Deze brede coalitie kan rekenen op voldoende draagvlak binnen de raad en doet recht aan de verkiezingsuitslag", volgens Van der Graaf.
De grote verrassing van de verkiezingen, Better Voor Tytsjerksteradiel, komt zoals het lijkt dus niet in het college. De partij haalde afgelopen maart maar liefst vijf zetels.
10:51
Twee beoogde wethouders voor coalitie op Vlieland bekend
De coalitievorming tussen Nieuw Liberaal Vlieland, GroenWit en Algemeen Belang Vlieland is weer een stapje verder. Volgens de partijen is er op belangrijke onderwerpen veel overeenstemming.
Ook zijn nu de beoogde wethouders bekendgemaakt: dat zijn Corrie Ponne (ChristenUnie) en Stefan van Keijzerswaard (VVD). Ponne was zestien jaar raadslid in Smallingerland; Van Keijzerswaard is nu nog wethouder van Het Hogeland in Groningen.
06:22
Geen breed college in Weststellingwerf door persoonlijke verhoudingen
Weststellingwerfs Belang, VVD, CDA en SDW/PvdA gaan verder praten over het vormen van een coalitie in de gemeente Weststellingwerf.
Dat staat in het advies dat verkenner Sandra Korthuis maandag presenteerde.
Korthuis had eerst geprobeerd om er een breed college van te maken door ook Hart voor Weststellingwerf en GroenLinks/D66 te betrekken in de gesprekken.
Door persoonlijke verhoudingen lukte dat niet. "Over de inhoud waren ze het wel eens", stelt Korthuis.
18:11
FNP, CDA en ChristenUnie praten over coalitie in Achtkarspelen
De formatiegesprekken in Achtkarspelen gaan door met de fracties van FNP, CDA en ChristenUnie. Dat schrijft formateur Durk Durksz in een bericht aan de gemeenteraad.
Durksz had de laatste weken 'open, plezierig en constructieve' gesprekken met de verschillende fracties. De uitkomsten uit die gesprekken passen volgens hem bij de aanbeveling van de verkenner.
Maandag heeft Durksz om tafel gezeten met FNP, CDA en ChristenUnie, zij praten de komende tijd verder over een coalitie. Er ligt volgens de formateur een 'stevige basis voor een stabiele coalitie'.
18:00
Cees Pieter van Burgsteden (BBB) wordt wethouder in Ooststellingwerf
Cees Pieter van Burgsteden is voorgedragen als wethouder in de gemeente Ooststellingwerf.
De bestuurder zit nu namens de BBB in het dagelijks bestuur van Wetterskip Fryslân. Na zijn installatie stopt hij daarmee.
Er ligt in de gemeente een advies om een coalitie te vormen met PRO, VVD, CDA en Ooststellingwerfs Belang.
Opvallend is dat de grootste partij - Vrije Partij Ooststellingwerf - niet meedoet in de onderhandelingen.
12:57
Doorbraak in coalitieonderhandelingen Dantumadiel
Gemeentebelangen Dantumadiel, Sociaal Links, FNP en SGP zijn van plan om samen de nieuwe coalitie in Dantumadiel te vormen voor de bestuursperiode 2026-2030.
Zij gaan als vier partijen de formatiefase in, met als doel een stabiele meerderheidscoalitie tot stand te brengen.
De komende weken werken zij dit in de formatiefase uit tot een volledig coalitieakkoord en worden de taken van de wethouders verdeeld. In juni worden de nieuwe wethouders voorgedragen.
In eerste instantie was het de bedoeling dat Gemeentebelangen Dantumadiel, Sociaal Links, FNP en CDA met elkaar in gesprek zouden gaan. Het CDA besloot echter om niet deel te nemen aan gesprekken in deze samenstelling.
Dat gaf ruimte voor andere mogelijkheden en zo werd de deur geopend voor de SGP.
11:16
Informateurs De Fryske Marren door als formateurs
Informateurs Sjoerd Groenhof en Harry van der Molen gaan door als formateurs in de gemeente De Fryske Marren.
De formateurs krijgen de opdracht om de onderhandelingen tussen de beoogde coalitiepartijen, De FNP en het CDA, af te ronden en te komen tot een coalitieakkoord op hoofdlijnen.
Ook wordt hen gevraagd om een voorstel te doen voor de samenstelling van het college, inclusief de verdeling van portefeuilles.
Groenhof was eerder fractievoorzitter van de FNP in Achtkarspelen en Van der Molen heeft onder meer vijf jaar in de Tweede Kamer gezeten voor het CDA.
11:51
Gemeente Tytsjerksteradiel wijst twee informateurs aan
De gemeente Tytsjerksteradiel heeft Stieneke van der Graaf en Arjen Droog aangewezen als informateurs voor de vorming van een nieuwe coalitie in de gemeente.
Van der Graaf is waarnemend burgemeester in de gemeente Weststellingwerf, Droog is directeur van Planbureau Friesland.
Droog was ook al de procesbegeleider voor het maken van een raadsprogramma. In dat programma worden de belangrijkste standpunten vastgelegd waar alle partijen het over eens zijn. Dit document vormt de basis voor het toekomstige beleid.
De informateurs brengen in de raadsvergadering van 21 mei advies uit over de mogelijke coalitiesamenstelling.
De nieuwe raadsperiode in de gemeente kende een slechte start door een incident op het introductieweekend van de raadsleden op Ameland.
10:45
Drie nieuwe wethouders in Heerenveen
De gemeente Heerenveen krijgt vijf wethouders van vijf partijen. De coalitie bestaat uit Heerenveen Lokaal, CDA, D66, FNP en VVD.
Voor Hedwich Rinkes (CDA) en Rolie Tromp (VVD) betekent het dat ze doorgaan als wethouder.
Jerry Speel (Heerenveen Lokaal), Ojanne Chang (D66) en Ate Eijer (FNP) worden ook wethouder.
18:27
CDA wil toch niet om tafel in Dantumadiel
In Dantumadiel heeft het CDA besloten om niet mee te doen aan het voorgestelde informatiegesprek met de huidige coalitiepartijen en de FNP, schrijft RTV NOF.
Dat is opvallend, want in eerste instantie stemde het CDA nog in met de volgende stap in het proces om tot een nieuwe coalitie te komen. Het voorstel van verkenner Eric ter Keurs was om een doorstart te maken met de coalitie van Sociaal Links, Gemeentebelangen Dantumadiel en het CDA. De FNP zou daar als vierde partij nog bij kunnen komen.
Volgens fractievoorzitter Hilbrand Visser is het niet logisch dat een coalitie die al onder spanning stond, verder wordt uitgebreid met een vierde partij.
"Een extra partij toevoegen maakt een samenwerking niet automatisch stabieler", zegt Visser. "Voor ons begint stabiliteit met vertrouwen, duidelijkheid en gedeelde uitgangspunten. Die basis zien we op dit moment onvoldoende."
Het CDA sluit niet uit dat het alsnog meedoet in het college van Dantumadiel. "Als dit proces leidt tot nieuwe inzichten en een andere, stabiele coalitiesamenstelling, zijn we bereid om opnieuw het gesprek aan te gaan."
14:59
Partijen op Vlieland willen voor de zomer tot een akkoord komen
Op Vlieland zijn drie partijen begonnen met gesprekken die kunnen leiden tot een coalitieakkoord, schrijft Omroep Zilt op basis van de Waddenomroep.
Het gaat om NLV, GroenWit en ABV. De partijen hopen er voor het zomerreces uit te zijn.
Er is geen formateur aangewezen, maar de partijen gebruiken een gespreksleider om de procedure naar het akkoord te verkorten.
Gemeentesecretaris Anne Idema heeft de leiding over het proces.
12:26
FNP draagt Bert Koonstra voor als wethouder in Opsterland
En ook de FNP in Opsterland komt met de naam van hun beoogde wethouder. Het gaat om Bert Koonstra.
Hiervoor was hij wethouder in de gemeente Noardeast-Fryslân.
13:17
Twee kandidaat-wethouders van Opsterlands Belang bekend
Marcel van Opzeeland en Anneke Oosterwoud zijn de twee kandidaat-wethouders voor Opsterlands Belang. Dat meldt de partij vandaag. Met negen zetels werd de partij de grootste in de gemeente Opsterland, bij de gemeenteraadsverkiezingen afgelopen maart.
De komende raadsperiode zal de partij op advies van informateur Maria le Roy twee wethouders leveren. Van Opzeeland was de afgelopen periode al wethouder in de gemeente.
12:41
Informateur adviseert Heerenveen voor het eerst in jaren coalitie zonder PRO
Informateur Auke van der Goot adviseert in de gemeente Heerenveen de formerende gesprekken te starten met Heerenveen Lokaal, CDA, D66, FNP en VVD.
Wat opvalt is dat PRO (voorheen GroenLinks en PvdA) niet wordt meegenomen in het advies.
In Heerenveen was PvdA jarenlang de grootste partij. Bij de laatste verkiezingen in maart halveerde het aantal zetels van GroenLinks-PvdA. De partij ging van tien naar vijf zetels.
Heerenveen Lokaal bewandelde de weg omgekeerd en verdubbelde van drie naar zes zetels.
Het advies wordt donderdagavond besproken in de openbare raadsvergadering. Donderdag wordt ook het adviesrapport van Van der Goot openbaar gemaakt.
19:01
Informateur: Opsterlands Belang en FNP aan zet
Informateur Maria le Roy adviseert een coalitie van Opsterlands Belang en de FNP in de gemeente Opsterland.
De twee partijen zijn sinds de gemeenteraadsverkiezingen de grootste in de raad.
Formateur Le Roy adviseert twee wethouders van Opsterlands Belang en een van de FNP.
Le Roy is bereid om het vervolgproces als formateur te begeleiden.
08:48
Formateur De Pee kijkt in Noardeast-Fryslân eerst naar de Spreidingswet
Caroline de Pee wordt formateur in de gemeente Noardeast-Fryslân. Zij is op voordracht van het CDA door de gemeenteraad benoemd.
Verkenner Harry Oosterman presenteerde donderdag zijn bevindingen aan de raad. Zijn advies is om een coalitie van CDA, S!N, ChristenUnie, Gemeentebelangen en VVD te onderzoeken.
De Pee heeft als opdracht om met die partijen tot een coalitieakkoord te komen. Daarbij komt als eerste thema de Spreidingswet aan de orde, vervolgens pas andere onderwerpen.
De formateur krijgt maximaal zeven weken de tijd voor haar opdracht. De Pee is op dit moment wethouder in Vlieland, maar was dat eerder ook in Tytsjerksteradiel, Waadhoeke en Franekeradeel.
08:00
Grootste partij valt buiten de boot in Ooststellingwerf
In Ooststellingwerf is verkenner Eric ter Keurs tot de conclusie gekomen dat er geen meerderheidscoalitie te vormen valt met Vrije Partij Ooststellingwerf (VPO), de grootste partij in de raad.
Sietse Derks van VPO reageerde teleurgesteld. "Het was in achterkamertjes blijkbaar al besloten", gaf hij aan. Hij vindt de verkenning een 'toneelstukje'.
Voor de VVD was het weglopen van Ben Oostra van VPO aan het begin van de begrotingsvergadering een breekunt.
Het advies is nu een college met PRO, VVD, CDA en Ooststellingwerfs Belang. Zij hebben in totaal 14 zetels.
Er komen nu twee informateurs: Hetty Janssen (Eerste Kamerlid) en Frank Jorna (bestuurslid Wetterskip Fryslân).
15:52
Informateurs De Fryske Marren zien coalitie FNP, CDA en PRO als ideale combinatie
De partijen die bij de vorige verkiezingen de coalitie vormden in de gemeente De Fryske Marren, zullen ook in de nieuwe periode besturen.
Dat is althans het advies van informateurs Sjoerd Groenhof (FNP) en Harry van der Molen (CDA). In het nieuwe college levert de FNP twee wethouders, het CDA ook twee en PRO (voorheen GroenLinks-PvdA) één.
Volgende week woensdag wordt er in de raad gesproken over het advies.
21:36
Verkenner Dantumadiel adviseert doorstart van coaltie
In de gemeente Dantumadiel adviseert verkenner Eric ter Keurs een doorstart van dezelfde coalitie die er voor de verkiezingen ook al zat: het gaat om Sociaal Links, Gemeentebelangen Dantumadiel en het CDA.
Continuïteit in het bestuur zou belangrijk zijn, omdat de gemeente dit jaar een nieuwe burgemeester en een nieuwe gemeentesecretaris krijgt. Wel denkt Ter Keurs dat het goed is om er voor de stabiliteit een vierde partij bij te betrekken. Dat zou de FNP kunnen zijn.
19:41
Advies in Achtkarspelen: FNP, CDA en CU
Verkenner Tom van Mourik adviseert de gemeente Achtkarspelen om een coalitie te vormen van FNP, CDA en ChristenUnie. Volgens hem is dat de meest kansrijke combinatie voor een stabiel bestuur de komende vier jaar. schrijft RTV NOF.
De drie partijen hebben samen 12 van de 21 zetels in de nieuwe raad.
Volgens Van Mourik zijn FNP en CDA twee logische partijen om mee te beginnen. Zij werkten de afgelopen jaren samen en denken op veel onderwerpen hetzelfde.
Om een meerderheid te vormen is een derde partij nodig. Dan ligt de ChristenUnie voor de hand, volgens de verkenner, omdat die inhoudelijk het dichtst bij FNP en CDA staat.
Van Mourik presenteert zijn eindverslag dinsdagavond in de raadsvergadering.
11:27
Discussie over asielzoekerscentrum bepaalt advies verkenner Noardeast-Fryslân: FNP en LNF buiten coalitie
Verkenner Harry Oosterman adviseert een coalitie van vijf partijen in de gemeente Noardeast-Fryslân. Een samenwerking tussen CDA, S!N, Gemeentebelangen, ChristenUnie en VVD zou volgens hem de beste kans bieden op een stabiele coalitie en een stabiel college.
Opvang vluchtelingen
Volgens de verkenner is er één belangrijk discussiepunt in de gemeente: de opvang van ruim tweehonderd vluchtelingen vanuit de landelijke Spreidingswet.
De fracties van de FNP en Liberaal Noardeast-Fryslân, de tweede en derde grootste partijen na de afgelopen verkiezingen, willen volgens Oosterman geen bestuurlijke verantwoordelijkheid nemen voor de uitvoering daarvan.
Aankomende donderdag zal de verkenner zijn bevindingen aanbieden aan de gemeenteraad.
Coalitie
Op dit moment vormen de FNP, Gemeentebelangen, ChristenUnie en CDA de coalitie in Noardeast-Fryslân. S!N stapte halverwege de raadsperiode uit het college.
22:43
Douwe Attema leidt de formatie in Súdwest-Fryslân
Bij de raadsvergadering van de gemeente Súdwest-Fryslân is Douwe Attema uit Heeg voorgedragen als de formateur.
Hij zal met het CDA, GroenLinks-PvdA en FNP werken aan 'een akkoord op hoofdlijnen'.
Daarmee wordt het advies gevolgd dat donderdagavond gepresenteerd werd door informateur Sander de Rouwe.
14:38
Martijn Balster gaat door als formateur in Leeuwarden
Martijn Balster was als informateur al betrokken bij de vorming van een nieuwe coalitie in Leeuwarden, maar doet dat nu ook als formateur.
Hij is door de onderhandelende partijen GroenLinks-PvdA, D66, VVD en CDA gevraagd om door te gaan met de begeleiding van het proces.
16:42
Informateur Harlingen: "Alle partijen willen meedenken over een akkoord"
De zeven partijen in de nieuwe gemeenteraad van Harlingen zetten samen een volgende stap naar een coalitieakkoord. De basis van dat akkoord wordt gelegd door CDA, PvdA-GroenLinks en de VVD.
Bij een akkoord leveren die drie partijen elk een wethouder. Dat is de conclusie van een gesprek dat informateur Jelle Beemsterboer de dag na Pasen heeft gevoerd met de lijsttrekkers.
Volgens Beemsterboer was het een constructief gesprek. "Tijdens het gesprek werd duidelijk dat alle partijen mee willen denken over een akkoord. Als CDA, PvdA-GroenLinks en VVD gezamenlijk het raamwerk hebben afgerond, dan zullen Harlinger Belang, Wad'n Partij, HOOP en D66 uitgenodigd worden om te komen tot een akkoord."
Basis voor akkoord begin mei verwacht
Beemsterboer is door de lijsttrekkers ook gevraagd om de onderhandelingen over de inhoud van het akkoord te begeleiden.
Als formateur helpt Beemsterboer het CDA, PvdA-GroenLinks en de VVD de komende weken bij het leggen van een basis voor een akkoord, dat begin mei wordt verwacht.
Daarna zal duidelijk worden of alle partijen met elkaar verder willen werken aan een akkoord.
10:14
Verkenner Smallingerland adviseert coalitie met vijf partijen
In Smallingerland komt misschien wel een coalitie van vijf partijen, als het advies van verkenner Béjanne Hobert wordt overgenomen.
Zij adviseert de partijen CDA, PRO, Smallingerlands Belang (SB), ChristenUnie en D66 om samen te werken. In totaal hebben de partijen 19 van de 31 zetels.
De partijen moeten nu nog met elkaar in gesprek om tot een coalitie te komen.
14:44
Advies informateur: Oude coalitie kan door in Súdwest-Fryslân
Informateur Sander de Rouwe adviseert een coalitie van het CDA, GroenLinks-PvdA en de FNP in de gemeente Súdwest-Fryslân.
Verder stelt hij een college van vijf wethouders voor, met twee van het CDA, twee van GroenLinks-PvdA en één van de FNP.
14:13
Concept collegeakkoord Terschelling gepresenteerd
Het beoogde college op Terschelling wil grote investeringen in de haven van het eiland. Plaatselijk Belang, VVD en PvdA presenteerden vandaag hun plannen.
Volgens de partijen is het 'vijf voor twaalf' voor het havengebied. De toegankelijkheid van Terschelling staat onder druk doordat de haven in slechte staat is. Ze willen daarom een natuurlijke oeverconstructie, dat zou de meest duurzame en toekomstbestendige optie zijn.
Meer woningen en kleine windmolens
Het college wil ook de bouw van woningen versnellen. Zo willen ze negentig sociale huurwoningen verspreid over het eiland.
Om dat allemaal te kunnen betalen moeten er wel meer inkomsten komen. Een idee daarvoor is om de toeristenbelasting te verhogen. Het college wil ook investeren in duurzame energie zoals kleine windmolens bij bedrijven en particulieren.
16:03
Advies nieuw college Leeuwarden: GroenLinks-PvdA, D66, VVD en CDA
GroenLinks-PvdA, D66, CDA en VVD moeten in de gemeente Leeuwarden bekijken of ze een nieuw college kunnen vormen. Dat staat in het advies van verkenner Martijn Balster dat donderdag gepresenteerd werd.
Een college met deze vier partijen doet het meest recht aan de uitslag, denkt Balster. GroenLinks-PvdA verloor zetels, maar bleef wel verreweg de grootste partij. De andere drie partijen werden groter.
Blik op financiën
Er zijn wel uitdagingen, vindt Balster. Zo is er onzekerheid over de financiële positie van de gemeente Leeuwarden in de toekomst. Met name jeugdzorg en armoedebestrijding slokken veel geld op.
Balster vindt verder dat de onderhandelende partijen goed moeten luisteren naar de inbreng van andere fracties in de raad. Dat zorgt voor betere onderlinge verhoudingen in de raad.
Hein Keuken is door zijn partij GroenLinks-PvdA aangesteld als delegatieleider. Hij wil zo snel mogelijk om tafel met de partijen om te kijken of ze tot een akkoord kunnen komen.
Open voor andere ideeën
Kuiken neemt de aanbeveling van Balster om de inbreng van andere partijen mee te nemen, serieus. "We staan open voor goede ideeën van andere partijen. Daar moeten we samen het gesprek over aangaan. Ook over hoe we de cultuur in de raad kunnen verbeteren."
De grootste uitdaging zit met name in het waarmaken van de plannen. "Onze financiële situatie is nu nog goed. Maar we krijgen minder geld van het Rijk en we hebben te maken met hogere kosten. Dat wordt wel het belangrijkste onderwerp van gesprek."
15:18
Arjen Droog is procesbegeleider in Tytsjerksteradiel
Arjen Droog is in Tytsjerksteradiel de procesbegeleider voor het maken van een raadsprogramma.
In dat programma worden de belangrijkste standpunten vastgelegd waar alle partijen het over eens zijn. Dit document vormt de basis voor het toekomstige beleid.
Nadat het raadsprogramma klaar is, gaat de informateur verder met het opstellen van een coalitieakkoord.
10:35
Maria le Roy informateur in Opsterland
Opsterlands Belang heeft Maria le Roy aangesteld als informateur voor de vorming van een nieuwe coalitie in de gemeente opsterland.
Zij was uit naam van het FNP en GroenLinks wethouder in Smellingerland en was eerder gedeputeerde in Zeeland.
Opsterlands Belang was met afstand de grootste in de gemeente. De partij ging van vijf naar negen zetels in de raad en is daarmee meer dan twee keer zo groot als de eerstvolgende partij (FNP met 4 zetels).
22:34
Korthuis officieel verkenner in Weststellingwerf
De gloednieuwe gemeenteraad van Weststellingwerf heeft woensdagavond unaniem ingestemd met Sandra Korthuis als verkenner. Ze is voorgedragen door Weststellingwerfs Belang.
"Ik wil u danken voor het vertrouwen in de rol van verkenner. We staan voor een bijzondere uitdaging, maar het echte werk gaat u toch echt zelf doen", sprak Korthuis in de raadsvergadering, waar ook de nieuwe raadsleden werden geïnstalleerd.
De fractievoorzitters van de negen partijen geven aan open te staan voor gesprekken en samenwerking met alle partijen.
11:22
Achtkarspelen trekt Tom van Mourik aan als verkenner
Tom van Mourik is gevraagd als verkenner in de gemeente Achtkarspelen. De 69-jarige Leeuwarder werkte acht jaar als wethouder in Leeuwarden en Vlieland en was ook waarnemend burgemeester in Menameradiel en Smallingerland.
De FNP werd de grootste partij in Achtkarspelen. Lijsttrekker Tjibbe Brinkman legde het initiatief bij de raad en nodigde andere fracties uit om met namen te komen voor een verkenner.
Dat wordt dus Van Mourik. De bedoeling is dat hij 30 maart wordt benoemd. De fracties bespreken in een tweede debat wat hun opdracht wordt.
19:31
Haagse Martijn Balster verkenner in Leeuwarden
De voormalige Haagse wethouder Martijn Balster wordt verkenner in de gemeente Leeuwarden. Hij is voorgedragen door lijsttrekker Nathalie Kramers van GroenLinks-PvdA. Die partij verloor fors bij de gemeenteraadsverkiezingen, maar blijft verreweg de grootste partij.
Balster was eerder wethouder in Den Haag. Hij stapte vorig jaar op nadat het hem niet lukte om het aantal woonwagenplaatsen uitgebreid te krijgen.
Balster krijgt hier de opdracht te zien welke partijen een stabiel college kunnen vormen.
Nieuwe naam voor grootste partij
Landelijk werd vandaag de nieuwe naam van de fusiepartij GroenLinks-PvdA bekendgemaakt: Progressief Nederland. De partij wil gebruik maken van de afkorting Pro.
In de gemeente Leeuwarden wordt dat Pro-Leeuwarden, zegt lijsttrekker Kramers.
12:58
Sandra Korthuis voorgedragen als verkenner Weststellingwerf
Weststellingwerfs Belang draagt als grootste partij Sandra Korthuis voor als informateur van de gemeente.
In de afgelopen jaren was Korthuis waarnemend burgemeester in de gemeenten Ooststellingwerf (2021 2023) en Veendam (2023 2024).
De gemeenteraad bespreekt het voorstel om Sandra Korthuis te benoemen als informateur tijdens de raadsvergadering op 1 april.
14:08
Marcel de Jong verkenner op Vlieland
Marcel de Jong is aangewezen als verkenner van de gemeente Vlieland. De Jong is op dit moment bestuurssecretaris van de gemeente Tytsjerksteradiel.
In 2019 was hij een korte periode gemeentesecretaris op het eiland.
Op 7 april wordt het advies van de verkenner besproken in de gemeenteraad.
12:16
Harry Oosterman beoogd verkenner in Noardeast-Fryslân
Het CDA, de grootste partij in Noardeast-Fryslân, heeft Harry Oosterman voorgedragen als verkenner. In het zogenaamde verkenningsdebat komende maandag wordt over deze voordracht gestemd.
Oosterman was in het verleden onder meer burgemeester van de gemeente Ooststellingwerf.
Voor de verkenningsfase wordt in principe twee weken uitgetrokken.
11:58
Verkenner: SAM, Gemeentebelangen en CDA moeten coalitie vormen in Waadhoeke
Verkenner Peter van der Voort adviseert een coalitie van SAM, Gemeentebelangen en het CDA in de gemeente Waadhoeke.
Die coalitie zou een stevige meerderheid van 19 van de 29 zetels hebben.
Van der Voort adviseert om met vijf wethouders te werken om de werklast werkbaar te maken. Twee van de wethouders zouden van SAM moeten komen, één van Gemeentebelangen en één van het CDA. De laatste zou niet aan een van de partijen verbonden moeten zijn.
08:37
Sander de Rouwe informateur in Súdwest-Fryslân
Sander de Rouwe is voorgedragen als informateur in gemeente Súdwest-Fryslân. Het CDA, dat in die gemeente de grootste is geworden, heeft zijn partijgenoot gevraagd.
De Rouwe is momenteel burgemeester van Kampen en kent de gemeente goed: hij komt uit Bolsward.
21:15
Verkenner Terschelling stelt coalitie voor zonder grootste partij
Verkenner Pauline Krikke van de gemeente Terschelling stelt een coalitie voor van Plaatselijk Belang, de VVD en de PvdA. Daarmee gaat ze voorbij aan Leefbaar Terschelling, de grootste partij op het eiland.
Lijsttrekker Colin de Beer van Leefbaar legt zich dan ook niet bij het advies neer. "De Terschellinger bevolking heeft zich duidelijk uitgesproken", vindt hij. De Beer wil een formatieproces beginnen met Samen Terschelling.
Plaatselijk Belang, de VVD en de PvdA hebben echter al aangegeven het eens te zijn met het advies van Krikke, meldt Omroep Zilt. Die partijen hebben een meerderheid in de raad.
21:14
Béjanne Hobert verkenner in Smallingerland
Béjanne Hobert is voorgedragen als verkenner in de gemeente Smallingerland. Hobert is momenteel voorzitter van het college van bestuur bij Primenius Onderwijs en Opvang.
Aan Hobert is gevraagd om te onderzoeken welk type bestuursakkoord draagvlak heeft: een coalitieakkoord, een raadsakkoord of een andere variant.
Hobert zal binnen 14 dagen verslag uitbrengen aan de gemeenteraad.
16:17
Groenhof en Van der Molen informateurs in De Fryske Marren
Sjoerd Groenhof en Harry van der Molen zijn aangesteld als informateurs in de gemeente De Fryske Marren.
De FNP en het CDA werden bij de gemeenteraadsverkiezingen verreweg de grootste in de gemeente en daarom leveren ze beide een informateur uit de eigen gelederen.
Van der Molen en Groenhof zullen oriënterende gesprekken voeren met alle politieke partijen en onderzoeken welke opties er zijn voor een effectieve samenwerking tussen partijen in een coalitie.
Groenhof was eerder fractievoorzitter van de FNP in Achtkarspelen en Van der Molen heeft onder meer vijf jaar in de Tweede Kamer gezeten voor het CDA.
16:00
Ter Keurs ook verkenner in Ooststellingwerf
Ook in de gemeente Ooststellingwerf zal Eric ter Keurs als verkenner aan de slag. Dat doet de oud-burgemeester daar wel pas na afloop van een 'duidingsdebat' op 1 april.
De fracties hebben afgelopen vrijdag al kennis gemaakt met Ter Keurs. Na het debat zal hij onderzoeken of een stabiele meerderheidscoalitie mogelijk is.
Vrije Partij Ooststellingwerf is de grootste partij geworden, maar het scheelde bijna niets met de VVD en het CDA. Met zijn drieën hebben ze echter net te weinig zetels voor een meerderheid.
Ter Keurs is dus zowel in Ooststellingwerf als in Dantumadiel actief als verkenner.
12:29
Eric ter Keurs wordt verkenner in Dantumadiel
Oud-burgemeester Eric ter Keurs wordt verkenner in de gemeente Dantumadiel. De grootste partij na de verkiezingen in die gemeente, Gemeentebelangen Dantumadiel, heeft Ter Keurs daarvoor aangewezen.
"Ter Keurs gaat op zoek naar een stabiel bestuur met raadsleden en wethouders die elkaar aanvullen en goed kunnen samenwerken", volgens lijsttrekker en hedendaags wethouder Kees Wielstra van Gemeentebelangen.
Eric ter Keurs is op dit moment Statenlid en docent aan de Thorbecke Academie. In het verleden was hij burgemeester van Tytsjerksteradiel en Leeuwarderadeel.
12:09
BBB'er Beemsterboer als verkenner aan de slag in Harlingen
Ook Harlingen heeft een verkenner gevonden, en wel een Noord-Hollander. BBB-gedeputeerde Jelle Beemsterboer steekt de Afsluitdijk over om de Harlinger politiek naar een akkoord te leiden. Dat meldt Omroep Zilt.
CDA werd de winnaar in de gemeente Harlingen, hoewel de partij minder zetels pakt dan eerder gedacht. Toch mag Hendrik Sijtsma het voortouw pakken en een verkenner voorstellen.
Dat wordt dus Jelle Beemsterboer. Hij is gedeputeerde in Noord-Holland en is lid van de BBB. Eerder was hij wethouder voor het CDA in Schagen.
Sijtsma wil nog niks loslaten over welke partijen hij in een coalitie wil. "Daarvoor gaan we een informateur aanstellen. Het zou vreemd zijn als ik nu zeg: zo wil het CDA het hebben."
"Eerst maar eens kijken of we een coalitieakkoord willen, een raadsakkoord of een akkoord op hoofdlijnen", zegt Sijtsma.
18:07
Peter van der Voort verkent in Waadhoeke
Peter van der Voort wordt verkenner in de gemeente Waadhoeke. Dat meldt de lokale omroep Zilt. Van der Voort is arts. Hij zat voor D66 in de Eerste Kamer.
Vier jaar geleden was Van der Voort ook verkenner in Waadhoeke. Hij stond toen aan de wieg van het college van SAM, Gemeentebelangen en FNP. Toen was SAM de grootste partij. Nu heeft SAM opnieuw het voortouw in de formatie.
De partij laat weten dat de formatie vier jaar geleden goed is bevallen, en daarom is Van de Voort nu opnieuw gevraagd.
17:01
Auke van de Goot verkenner in Heerenveen
Eerste Kamerlid Auke van der Goot is aangesteld als verkenner in Heerenveen. Hij gaat met alle lijsttrekkers om tafel om te kijken welke coalitie er mogelijk is.
Van der Goot is senator voor Onafhankelijke Politiek Nederland (OPNL). Dat is een samenwerking van lokale en regionale partijen.
Hij is voorgedragen door Heerenveen Lokaal. Die partij is met zes zetels de grootste in de gemeente. Van der Goot zelf is lid van de FNP. Die partij heeft 3 zetels in Heerenveen.
De lijsttrekker van Heerenveen Lokaal, Ankie Speel-Bakker, benadrukt dat het aanstellen van Van der Goot niet direct aangeeft dat ze een voorkeur heeft voor de FNP.
"Hij is een verbinder. Een bruggenbouwer. Iemand die goed kan luisteren. En totaal onafhankelijk."
Ze kent Van der Goot omdat ze commissielid is voor Provinciaal Belang Fryslân. Vanuit die rol heeft ze regelmatig contact met de OPNL-senator. "We hadden ons geen betere kunnen wensen."
Met het aanstellen van de verkenner is Heerenveen de tweede gemeente van Fryslân die formeel met het formatieproces is begonnen. Speel-Bakker is daar blij mee. "Gas erop!"
14:19
Pauline Krikke aangewezen als verkenner op Terschelling
Pauline Krikke is aangewezen als verkenner op Terschelling.
Krikke was in het verleden burgemeester van Arnhem en Den Haag en heeft in 2023 de raad begeleid bij het verbeteren van de verhoudingen na een vertrouwenscrisis.
Krikke gaat met alle zes partijen op het eiland - Leefbaar Terschelling, Plaatselijk Belang Terschelling, VVD, Samen Terschelling, PvdA en CDA - in gesprek om te kijken welke partijen met elkaar samen zouden kunnen werken in een coalitie.
14:17
Goedemiddag
De stemmen zijn geteld en hoewel de uitslagen nog niet officieel zijn vastgesteld, is het tijd voor het coalitievormingsproces
In dit liveblog houden we u op de hoogte van de laatste ontwikkelingen.
Lees hieronder alles terug over de gemeenteraadsverkiezingen in Fryslân: