Het kan vogelwachters niet vervangen, maar AI vindt nu ook nesten van weidevogels

Als je als weidevogel je eieren in een mooi nest hebt gedeponeerd en die zo goed mogelijk verstopt, kan het zomaar gebeuren dat je nest wordt gevonden met behulp van die 'artificial intelligence'.

Want zeven vogelwachten experimenteerden dit voorjaar met een zogenaamde AI-drone op initiatief van de Bond van Friese Vogelwachten (BFVW).

Het is een proef. Dronepiloot René van Dam van het BFVW helpt vogelwachten dit middel te gebruiken.

Met Sytse Jan Wouda van de Workumer vogelwacht kijken zij in het Workumer Nieuwland naar een schermpje terwijl de drone over de weilanden vliegt. Regelmatig wordt er een foto gemaakt.

De drone heeft een internetverbinding met een server waarop een AI-model draait dat gevoerd is met meer dan tientallen foto's van nesten; wel of niet met vogels erop.

Op het scherm van het apparaat waarmee Van Dam de drone vliegt, maar ook op zijn mobieltje, verschijnen al snel de eerste nesten die op grond van deze 'training' zijn gevonden.

De vogelwachter kan op zijn mobieltje of laptop, met de foto van het nest erbij, de waarneming van de drone bevestigen.

Als het een echt nest is, komt het automatisch in het BFVW-registratiesysteem te staan.

Ook moet je nog aangeven van welke vogel het een nest is. "Maar in tachtig procent van de gevallen zit de vogel er gewoon op", zegt Dam.

Het kan een uitkomst zijn voor vogelwachters, want de vergrijzing slaat ook hier toe.

Het wandelen van kilometers door het weiland om nesten te vinden is niet voor iedereen meer zo makkelijk is, legt Wouda uit.

In de Workumerwaard is het systeem vorig jaar ook getraind, waar het gras door ganzen zo kort gevreten is dat nesten heel zichtbaar zijn.

Intussen vindt de drone nu ook nesten in lang gras, die vogelwachters nog wel eens over de kop zien.

Vogelwachters, maar ook andere natuurbeschermers, gebruiken al langer drones voor hun werk.

De inzet van kunstmatige intelligentie om nesten te vinden is een stuk nieuwer.

Maar het werkt wel, zo ziet Wouda in de praktijk, want er zit verschil tussen wat mensen zonder dit hulpmiddel vinden en wat je extra vindt met de AI drone.

"Vooral in de wat dichtere stukken waar aardig wat nesten zitten, vind je met de drone toch nog wel een, twee of drie nesten extra."

Voor de bescherming van de legsels is het vooral belangrijk om nesten te vinden op plekken waar niet veel vogels het proberen.

Plaatsen waar veel nesten zitten, worden over het algemeen wel goed beschermd.

Ondertussen staat de wereld niet stil, zo weet Dam ook. "Ik denk dat er wel een verdere ontwikkeling mogelijk is."

"We testen nu met deze drones die gekocht worden door vogelwachten, maar het kan zomaar zo zijn dat er volgend jaar een betere drone op de markt komt die weer andere mogelijkheden geeft. Dan kunnen we ook kijken of we weer verder stappen kunnen maken."