"Er missen vijf of zes puzzelstukjes": moord op kroegbaas Fokko Werkman nog altijd mysterie

Op 12 oktober 2003 werd Fokko Werkman, de 34-jarige eigenaar van dorpscafé De Turfsteker in Haule, dood gevonden in het woongedeelte achter het café.

Slagen op het hoofd werden hem fataal. Zijn ex-vrouw Geertsje vond hem de volgende dag. De portemonnee van Fokko was weg, maar de dagopbrengst van het café was er nog wel.

De politie vond belangrijke sporen.

Zo was er een shagje met het DNA van een onbekende man, zag een getuige iemand lopen door het weiland achter het café, fietste er iemand op een mountainbike in de buurt en waren er afdrukken van schoenen van het merk Nike, model Trooper Force Lite, in maat 47 en een half. Een maat die niet veel mensen hebben.

Toch is de zaak nooit opgelost.

Journalist Margriet Brandsma maakt de podcast met Geartsje de Vries van Omrop Fryslân en oud-rechercheur Henk Dillerop. Zij maakten eerder al de podcast Sicco, de verdwenen marechaussee over de verdwijning van de 36-jarige Sicco Cuperus in 2014.

Popke Akkerman werkt mee. Hij woont in de omgeving en houdt zich al jarenlang met de zaak bezig. Hetzelfde geldt voor Niek van der Oord, die zich als journalist van de Nieuwe Ooststellingwerver een tijdlang in de zaak verdiepte.

Brandsma legt uit waarom als onderwerp voor de moord op Fokko Werkman gekozen is.

"Eigenlijk omdat er al zoveel bekend is", zegt ze. "Als je je een beetje in deze zaak verdiept, verbaast het je dat die nooit is opgelost." Ze wijst op de schoenafdrukken, het moordwapen, het DNA.

Brandsma: "Kortom... Er zijn eigenlijk zoveel aanwijzingen dat het eigenlijk heel vreemd is, dat al die aanwijzingen nooit naar de dader hebben geleid."

De recherche gaat er eigenlijk vanuit dat de dader uit de omgeving komt.

"De kans is heel heel groot dat het iemand is uit Haule, Haulerwijk of een van de omliggende plaatsen", denkt ook Brandsma.

Over het motief is veel onduidelijk.

"Zijn gouden ketting is meegenomen, er is iets van vijfhonderd euro meegenomen, maar er lag veel meer geld in huis en dat was ook niet moeilijk te bemachtigen. Dat maakt het onduidelijk. Het kan een roofmoord geweest zijn en dat iemand misschien gestoord is. Of het is een dwaalspoor", vertelt Brandsma.

En er zijn meer zaken niet echt helder. De achterdeur is opengebroken met een breekijzer, maar Fokko is op zijn hoofd geslagen met een parastolstok.

"Dat vind ik een heel vreemd verhaal", zegt Brandsma.

"Als je iemand wilt slaan, dan is dat breekijzer een stuk effectiever. Dus hoe kan dat nou? Het ligt meer voor de hand als je een breekijzer onder handbereik hebt en je wilt die moord plegen, dat je dat dan gebruikt."

Brandsma heeft zelf het idee dat daar de verklaring voor de moord ligt.

"Misschien is het helemaal niet de bedoeling geweest die moord te plegen en is de dader om die reden heel snel vertrokken zonder de volledige buit mee te nemen."

Het coldcaseteam van de politie is blij met het initiatief.

Brandsma: "De podcast over Sicco heeft wel bewezen, dat het echt nieuwe tips op kan leveren. Zeker als het dan wat langer geleden is, dan kan er toch een moment ontstaan waarop mensen denken... Ik ga het nu toch maar eens vertellen."

Er is ook contact met Jan Werkman, de broer van Fokko. Die is iets terughoudender.

"Hij vindt het heel moeilijk om dit elke keer te doen", weet Brandsma. "Maar tegelijkertijd is hij wel enthousiast over het feit dat we hiermee aan de slag gaan."

De werkwijze is anders dan tijdens de opnames van de podcast over Sicco Cuperus. Begin april zijn er informatiebijeenkomsten in Haule en Haulerwijk. Omdat de moord nog erg leeft in de dorpen, hopen de makers daar al verhalen te horen.

"Mensen vertellen niet altijd alles, omdat ze denken dat het niet belangrijk is", is de ervaring van Brandsma.

"Maar heel veel van die niet-belangrijke dingen bij elkaar kunnen opeens heel belangrijk zijn. Dat is waarom we heel nadrukkelijk contact zoeken met de gemeenschappen."

Juist omdat er al veel bekend is, voelt de zaak oplosbaar aan.

Brandsma: "Dat is voor ons de reden geweest om deze zaak op te pakken. Bij Sicco begonnen we helemaal op nul. Alle scenario's stonden, en staan formeel nog steeds, open."

"Bij Sicco begonnen we helemaal vanaf het begin de puzzel te leggen. Bij deze zaak heb je het idee... Vijf, zes stukjes nog en dan is de puzzel gelegd. Dat is het grote verschil."

Er komen in eerste instantie vier afleveringen.

"Daarin vertellen we wat er zo'n beetje bekend is en gaan we zelf op onderzoek uit", vertelt Brandsma. "En dan gaan we even uit de lucht om te kijken wat er loskomt. Het is in ieder geval minder gecompliceerd dan het verhaal van Sicco, dat kon echt alle kanten op."

De kans bestaat echter dat er wel een verdachte in beeld komt, maar dat zijn schuld niet te bewijzen is.

"Dat is bepaald niet ondenkbaar zelfs", weet Margriet Brandsma. "Dat zien we dan wel. Het gaat er nu om dat we wat beweging krijgen in die dorpen en dat mensen bereid zijn om met ons te praten."