Omrop Fryslân

Wat is er nodig om het Fries en het Nederlands gelijkwaardig te maken? Provincie verzamelt ideeën

Voorzitter Attje Meekma van het Steatekomitee Frysk
© Omrop Fryslân
Het Fries hoort bij Fryslân en de Friese identiteit. Dat vinden de meeste inwoners van Fryslân. Maar de taal staat ook onder druk. De provincie werkt daarom aan langetermijndoelen voor het Fries.
Onder de titel 'Jou dyn taal de romte' willen Provinciale Staten weten hoe de Friezen zelf de positie van het Fries willen versterken.
De provincie Fryslân en het Rijk hebben afgesproken dat Fryslân een tweetalige provincie moet worden, met een volledig gelijkwaardige plaats voor het Fries. Sommige Rijksambtenaren denken dat het al zover is, maar voorzitter Attje Meekma van het Steatekomitee Frysk weet wil beter.
Provinciale Staten willen daarom langetermijndoelen vaststellen voor het taalbeleid in 2051. De Staten willen graag van de inwoners horen wat er nodig is om het Fries en het Nederlands volledig gelijkwaardig te maken.

Stem van Fryslân

Wat vinden de Friezen zelf belangrijk? Dat ze in het Fries worden aangesproken in het ziekenhuis of in het café? Moet er meer Fries gegeven worden op school? Dat mee kan praten op de website stimfanfryslân.frl.
Daar wordt volgens Meekma aardig gebruik van gemaakt, maar de comitévoorzitter en de andere Statenleden willen deze winter graag nog veel meer antwoorden, meningen en reacties ontvangen.
De Fryske Beweging liet eerder eens hesjes maken met het woord 'plysje'
© Omrop Fryslân
"Als je nieuwe doelen voor het taalbeleid vaststelt, dan moet je daar de gemeenschap bij betrekken", zegt Meekma. "Wij willen graag van de Friezen weten wat we nog meer moeten doen om het Fries een gelijkwaardige plek te geven."

Tweetaligheid

Je kunt hierbij denken aan zaken als tweetaligheid in de openbare ruimte. "Zijn er ook plekken waar mensen het Fries missen? Wij willen het graag weten."
Meekma denkt hierbij ook aan de opschriften op politieauto's. Moet daarop naast 'politie' ook 'plysje' komen te staan? "In het buitenland is het heel gewoon dat er een ander woord op een politieauto staat dan het woord in de grote taal. Ik zou niet weten waarom dat hier niet zou kunnen."
Op de website Stim fan Fryslân kunnen mensen nog tot en met maart hun mening geven over de langetermijndoelen voor het Fries. "Het is een belangrijk onderwerp. Daarom nemen we daar de tijd voor", zegt Meekma.
Gedeputeerden Matthijs de Vries en Eke Folkerts met een voorbeeld van de tweetalige verkeersborden
© Provinsje Fryslân
Aan de langetermijndoelen is het jaar 2051 gekoppeld, omdat Kneppelfreed dan honderd jaar geleden is. Op die dag werd in Leeuwarden gedemonstreerd voor het recht om Fries te spreken voor de rechtbank. Kneppelfreed wordt gezien als een belangrijke dag in de emancipatie van de Friese taal.
Meekma hoopt dat veel mensen de komende kerstvakantie even de tijd nemen om na te denken over het taalbeleid en hun mening door te geven.
"Alle meningen en reacties zullen we mee wegen bij het vaststellen van onze langetermijndoelen", zegt Meekma. "Een paar duizend reacties zou daarom mooi zijn."

Verkeersborden

Meekma ziet dat het aantal reacties de laatste tijd toeneemt door het nieuws dat het Fries een plek op de verkeersborden krijgt.
Voor de tweetalige verkeersborden zijn twee ontwerpen gemaakt, beide met de Nederlandse tekst boven en het Fries daaronder. Op Stim fan Fryslân kan ook worden gestemd op het ontwerp dat de Friezen het mooiste of het duidelijkst vinden.

Omrop Fryslân is ook via WhatsApp te volgen. Via ons WhatsApp-kanaal sturen we je interessante berichten en video’s uit Fryslân en blijf je op de hoogte. Abonneer je hier.