'De eerste pannenkoeken zijn voor de kinderen': dit waren de eerste twee maanden van het kaatsseizoen

Zijn de eerste pannenkoeken van het seizoen 2025 ook voor de kinderen? We kijken terug op de eerste negen vrijeformatiepartijen.

In algemene zin kan van het begin van het kaatsseizoen worden gezegd dat het hoofdklassepeloton nog al werd geteisterd door blessures. Rick Minnesma, Pieter Jan Leijenaar, Allard Hoekstra, Erwin Zijlstra en Menno van Zwieten moesten allemaal om verschillende redenen even een stapje terug doen.

Gouden tijden voor de invallers Renze Hiemstra, Hans Wassenaar en Evert Pieter Tolsma. Wat ook opviel: De spectaculaire ontwikkeling bij enkele aanstormende talenten: Hessel Postma, Johan Sipma, Pieter Jan Leijenaar (langzaamaan weer helemaal fit), Steven Koster, Jorn Lars van Beem.

Ze rammelen allemaal met klem aan de deur. Dat is mooi om te zien. Maar dat wil niet zeggen dat de 'gevestigde orde' het roer zomaar uit handen geeft. De vraag is: zijn dit de kinderen die de eerste pannenkoeken krijgen en dan weer even aan moeten sluiten in de rij? Of grijpen ze de macht?

Het was de transfer van het jaar. Vorig jaar na de winst op de PC. Gabe Jan van Popta werd door Menno van Zwieten en Tjisse Steenstra aan de kant gezet. Zijn plek wordt ingenomen door Rick Minnemsa. De twee routiniers zagen in multitalent Minnesma een nog betere maat dan Van Popta. Bovendien werd de concurrentie minder gemaakt.

In de kaatswereld werd al het beeld geschetst van de totale dominantie van dit partuur op de hoofdklasse. Met Van Popta worden in 2024 maar liefst 14 vrije formatie partijen gewonnen. Daaronder alle klassiekers. Met Minnemsa erbij zou er een bijna niet te verslaan partuur op de velden verschijnen, zo werd door sommige kaatskenners gezegd.

De praktijk is even anders. Als het verhaal van de eerste pannenkoeken ergens op slaat, dan is het wel op dit partuur. Het partuur Van Zwieten had een moeilijke start. Dat Minnesma met een liesblessure na de eerste vrije formatie partij uitviel, hielp ook niet mee.

Na een derde prijs in Sint Annaparochie kwam de eerste krans in Dronryp, de thuishaven van Steenstra en Minnesma, die toen terug was. Tot en met Tzum bleef het bij een derde prijsje en maakte het trio Van Zwieten bepaald niet een geïnspireerde indruk.

Wat is er aan de hand, zo vroegen verschillende kaatsvolgers zich af. Past het niet in het partuur? Is de 'pikorde' met de komst van de wat dominanter opererende Minnesma verstoord? Het partuur geeft zelf aan dat het tot nu toe niet goed genoeg is, maar is bepaald niet in paniek.

Menno van Zwieten kampt met een liesblessure; hij kon in Tzum één omloop balkeren en werd toen vervangen door Marten Bergsma.

Bovendien, er is wel degelijk een aanwijsbare reden dat het vooral met Tjisse Steenstra niet lekker loopt. Het is tot nu toe onder de klep gehouden, maar Steenstra kampt al sinds juli vorig jaar met een blessure aan zijn schouder. Dat heeft hem in de wintermaanden erg beperkt in de training.

Pas sinds drie weken voor het begin van dit seizoen is de zaak onder controle zo laat Tjisse weten: "Het is voor 95 procent klaar en we komen er wel aan. De PC is nog ver weg." Hoe de blessure is ontstaan, weet Steenstra niet. "Misschien komt het van het muurkaatsen. Maar ik weet het niet." Eén ding is zeker: schrijf Steenstra nooit af.

Marten Bergsma vormt dit seizoen een partuur met Hessel Postma en Pieter Jan Leijenaar. Dit partuur had op 4 mei een sterke start met de winst in Franeker. Hessel Postma en Pieter Jan Leijenaar zijn exponenten van de nieuwe generatie.

Het zijn kerels geworden, die snel hebben uitgevonden hoe het werkt. En ook de kwaliteit hebben om een partij af te maken.

Na de winst in Franeker, volgde twee weken later een overwinning in Sint Annaparochie. Evert Pieter Tolsma was daar de vervanger van Pieter Jan Leijenaar, die geopereerd was aan een blinde darm.

Ook in Holwert waren de kransen dit weekend voor Bergsma zijn partuur, al viel Pieter Jan Leijenaar daar wel uit met een schouderblessure. Als alles klopt in dit partuur, dan is het absolute topklasse.

Marten Bergsma liet vooral in de eerste weken van het seizoen zien dat hij met zijn opslag een geweldig wapen in huis heeft. Constant zijn, dat is voor dit partuur de opdracht en dan kunnen er mooie dingen gebeuren.

Marten Bergsma is een alleseter. Twee keer winst op de afdelingspartij met Minnertsga (inclusief de Bondspartij). Met zijn partuur nog een tweede prijs in Dronryp, een eerste prijs op de door elkaar geloot in Broeksterwâld en winst op de zachte bal PC.

En toen was in Sint Jacobiparochie de (pannen)koek wel op voor Marten. Werk-rustverhouding is een dingetje voor deze liefhebber. Maar hoe dan ook: een prachtig trio.

Het was Hendrik Kootstra die in Witmarsum vorig jaar de knuppel onder de kippen gooide. Hij had zijn hand. Liet zijn maten Marten Bergsma en Jorn Lars van Beem in totale verwarring achter en maakte plannen voor het seizoen 2025.

Hij kwam uit bij zijn zwager, Gabe Jan van Popta, aan de kant gezet door Van Zwieten en Steenstra. Een man van de opslag... tja... wie moest dat worden? En toen belde, uit het noordoosten van de provincie, Johan Sipma uit Lioesssens, 21 jaar jong. Die had zichzelf getransformeerd tot een man van de opslag en bood zijn diensten aan Kootstra en Van Popta aan.

Kootstra en Van Popta namen de gok. Het bleek het ei van Columbus te zijn. Een fantastische formatie. Met een lichamelijk weer fitte Kootstra als leider. Met een voorinse, Van Popta, die geen bal betrouwd is en een opslager die een werkelijk spectaculaire ontwikkeling heeft meegemaakt: Johan Sipma.

In 2022 nog Freule-winnaar voor Morra-Lioessens. Sipma zijn opslag heeft dat extra knikje. Dat knikje dat ook Chris Wassenaar had en Gert-Anne van der Bos nog heeft. Maar Sipma is veel minder wisselvallig dan Van der Bos en dat maakt hem momenteel tot een van de beste opslagers van het peloton. En daarmee tot nu toe de formatie tot de meest succesvolle van dit jaar.

Met winst in Stiens, Menaam, Sint Jacobiparochie en Berltsum, een premie in Franeker en een kleine premie in Dronryp, Holwert en Tzum. Als we Johan Sipma tot de kinderen rekenen, dan is hij vast niet tevreden met alleen maar de eerste pannenkoeken. Een formatie waar je met plezier naar kijkt.

Over Gert-Anne van der Bos en Taeke Triemstra is vorige week genoeg geschreven om nu nog te weten dat die twee nog altijd tot de top van de hoofdklasse horen. Beide veteranen zijn bezig met het laatste seizoen, maar willen nog iedere week vol aan de bak. En als alles klopt, dan zijn ze ook nog altijd top. Maar alles kloppen... dat is wel een probleempje.

Gert-Anne blijft die fantastische maar zeer wisselvallige opslager. Heeft hij ze er goed voor, zoals bijvoorbeeld in Hommerts (vorige week zaterdag eerste prijs in doorelkaarlotters-partij) en een dag later in Berltsum, dan kan hij de partij naar zijn hand zetten.

In Tzum liet Van der Bos met machtig opslagwerk zien dat hij nog altijd bij de top hoort.

Taeke vormt tot nu toe weer een betrouwbare voorinse (en als het moet ook achterinse!), die nog altijd een neusje heeft voor een bovenslag op het cruciale moment.

Het zorgkind is Erwin Zijlstra. Hij kan geweldig kaatsen. Werd koning op de PC in 2021. Dat zegt genoeg. Hij heeft veel blessureleed gehad de laatste jaren, maar kwam dit seizoen fit aan de start. Maar toen kreeg hij last van zijn schouder en moest hij afhaken.

Erwin Zijlstra moet weer naar zijn mogelijkheden kaatsen, dan is ook dit een toppartuur. Maar als je ziet hoe diep hij de ballen die hij achterin krijgt, dan ben je bijna bang dat je schouder nog geen honderd procent is en dat Zijlstra zijn techniek noodgedwongen aanpast.

Met vervanger Renze Hiemstra werd in Menaam een premie gehaald. In Tzum was het eindelijk raak: de kransen waren voor dit partuur. Alle drie kaatsers lieten zien dat ze nog wel degelijk meekunnen.

Er valt met name voor Taeke nog wel wat moois te winnen. Een premie op de PC is genoeg om ook leider in dat klassement te worden. Het zou het prachtige verhaal van deze ambassadeur van het kaatsen volledig maken. Maar ja, of die kinderen van de eerste pannenkoeken daar ook zo over denken...

Koster en Van Beem zijn grote talenten. Patrick Scheepstra is de nestor van dit partuur. De 34-jarige achterinse moet de veilige haven en animator zijn voor zijn jonge vrienden. Maar dat is een rol die Patrick niet echt lijkt te passen.

Patrick lijkt het in de eerste maanden van dit seizoen een beetje te druk te hebben met zichzelf. En dat maakt Steven Koster tot de aanjager van het partuur. Maar ook hij is te wisselvallig.

Er waren wat succesjes in de eerste twee maanden: tweede prijzen in Stiens en Berltsum, en een derde prijs in Franeker. Steven is een prachtige opslager, die gezegend is met een geweldige wedstrijdmentaliteit.

Jorn Lars van Beem moet goed bij de les blijven en als Patrick de vorm ook wat vindt, is dit partuur een outsider. Maar zo kaatsend als in Sint Jacobiparochie bijvoorbeeld, zou je bijna zeggen: houdt er maar mee op, dit wordt niets.

Constant worden, goede focus houden en kaatsen naar de mogelijkheden: dat is het credo van dit partuur.

De maand juli komt eraan. Tot de PC nog zes vrijeformatiepartijen. Langzamerhand wordt in kaatsland alles gericht op de PC. Woensdag 30 juli is het zover. De 172e. De partij waar alles om draait.

De concurrentie onder de parturen is groot. Want er zijn naast de genoemde parturen nog wel een paar die voor een verrassing kunnen zorgen. Denk bijvoorbeeld aan de parturen van Corné Tuinenga en Remmelt Bouma. En: de aanstormende talenten laten zich moeilijk tegenhouden. De oude garde wil nog steeds niet van wijken weten.

Tjisse Steenstra kan een unieke prestatie leveren door als eerste vier keer achter elkaar koning te worden van de PC. Taeke zet op succes in het PC-klassement. En zo heeft iedere kaatser de droom om de PC ook dit jaar te winnen. Krijgt Stephan Kleefstra gelijk en waren de eerste pannenkoeken voor de kinderen? Of grijpen die 'kinderen' de macht ook op de PC.

We staan voor een prachtige kaatsmaand.