Omrop Fryslân

Bolswarders verliezen de paus die 'hun Titus' heilig verklaarde: "Een menselijke paus"

Paus Franciscus op de dag van de heiligverklaring van Titus Brandsma
© ANP | Omrop Fryslân
Bolsward schrikt van het overlijden van Franciscus, de paus die drie jaar geleden de Friese priester Titus Brandsma heilig verklaarde. Paus Franciscus heeft daarmee veel voor de stad betekend.
Met het overlijden is de katholieke wereld een "heel menselijke paus" kwijt. Dat vindt Siebe de Ree, voormalig voorzitter van het Titus Brandsma Museum in Bolsward.
Het museum kreeg in 2020 plaats in Museum De Tiid en de stichting achter het museum kwamen onder vleugels van de Stichting Archief- en Documentatiecentrum voor RK Friesland. De Ree is nog altijd actief in de Brandsma-werkgroep.

Urbi et orbi

De Ree keek zondag nog naar het urbi et orbi, de paaszegen van de paus.
Het Sint-Pietersplein in Vaticaanstad stond vol met mensen. De 88-jarige paus begroette het publiek, maar de zegen werd door een ander voorgelezen.
De paus op eerste paasdag, een dag voor zijn overlijden
© ANP
Het zou zijn laatste publieke optreden worden. Franciscus keek al tijden kwetsbaar en leed onder een dubbele longontsteking.
We zeiden gisteren wel: dit is de laatste keer dat hij dit doet. Maar zo vlot had ik het niet verwacht.
Siebe de Ree
"We zeiden gisteren wel: dit is de laatste keer dat hij dit doet", zegt De Ree. "Maar zo vlot had ik het niet verwacht."
De Ree vindt dat Franciscus een heel menselijke paus is geweest. "Niet zo intellectueel, meer een van de mensen."
"In zijn toespraak, die hij door een ander liet uitvoeren, raakte hij toch alle pijnpunten in de wereld. Ik vind het heel goed dat zo'n internationaal leider dat dan toch zegt. "
"Hij staat eigenlijk boven alle landen. De Verenigde Staten, Israël, Rusland en Oekraïne. Het is mooi dat hij zoiets kan vertellen en dat het de aandacht krijgt."
Paus Franciscus, geboren als Jorge Mario Bergoglio, in 2013
© ANP
Paus Franciscus had oog voor de kwetsbare en arme mensen, zag De Ree.
"Hij stond er niet zo boven als de vroegere paus. Ik kon hem wel waarderen. Hij was een Argentijn, dus een Zuid-Amerikaanse paus. Dat is ook eens wat anders, want er waren vaak Europese pausen."

Paus verklaarde Titus heilig

De Ree bewaart bijzondere herinneringen aan paus Franciscus tijdens het moment dat hij Titus Brandsma heilig verklaarde, op 15 mei 2022.
Friezen op het Sint-Pietersplein tijdens de heiligverklaring
© ANP
"Dat is een heel proces geweest, waar hij de laatste hand in had", vertelt de Bolswarder.
Het moment kan De Ree zich nog goed herinneren.
"Sible Huitema was als afgevaardigde naar Rome en wij hebben hier in Bolsward voor de televisie gezeten. We hebben alles bekeken. Dat was een bijzonder moment, zoiets gebeurt beslist niet elke dag."
In de canon van de heiligen van de rooms-katholieke kerk staan duizenden namen, maar Nederland kreeg er in de laatste honderd jaar maar vijf heiligen bij.
De paus tijdens de heiligverklaring van Brandsma
© ANP
De in Ugoklooster geboren Titus Brandsma werd in 1985 al zalig verklaard door paus Johannes Paulus II.
In 2021 werd een wonder aan hem toegekend, waarna hij een jaar later heilig kon worden verklaard.
Dat moment is voor Bolsward heel mooi geweest, zegt De Ree.

Bolsward kwam 'in the picture'

"Daardoor kwam Bolsward flink in the picture. Het was jammer dat we eigenlijk al uit het museum waren en dat het in De Tiid gebeurde, waar het Titus Brandsma Museum onderdeel van werd. Maar het is toch heel mooi geweest."
Titus Brandsma (1881-1942)
© Omrop Fryslân
In zekere zin werkt dat moment nog steeds door. "Volgende maand volgen er een aantal belangrijke datums."

Titus Brandsma-activiteiten in mei

"Op 12 mei wordt er weer een krans gelegd bij het monument aan de Titus Brandsmalaan, dat is overgenomen door het Marne College. Daar zijn wij als voormalig museumbestuur en Titus Brandsma-werkgroep van De Tiid bij om een toespraak te houden."
Op 15 mei, de dag van de heiligverklaring, is er een speciale wandeltocht: 'Wandelen in Bolsward in het spoor van Titus Brandsma'.
Aandacht voor Titus Brandsma in Museum De Tiid
© Omrop Fryslân, Sian Wierda
Een dag later is de Amerikaanse karmeliet Michael Driscoll op bezoek. Driscoll leed jaren geleden onder een agressieve vorm van kanker.
Het bisdom van Driscoll begon een gebedsactie, gericht op Titus Brandsma. De kanker verdween en Driscoll werd genezen verklaard. Dat werd als wonder toegeschreven aan Brandsma, waardoor de Friese priester heilig kon worden verklaard.
"Pater Driscoll komt hier naar de stad toe, dat is wel heel mooi", vindt De Ree.
De kamer over Titus Brandsma in De Tiid
© Omrop Fryslân, Sian Wierda
In Museum De Tiid is vandaag de dag een kamer te zien waar het verhaal van Titus Brandsma verteld wordt. "Dat is nog wat sober allemaal, maar daar werken we aan", zegt De Ree.
Paus Franciscus mag dan niet meer onder ons zijn, met de heiligverklaring van de Friese pater heeft hij Bolsward en katholiek Fryslân een waardevolle erfenis nagelaten.

Omrop Fryslân is ook via WhatsApp te volgen. Via ons WhatsApp-kanaal sturen we je interessante berichten en video’s uit Fryslân en blijf je op de hoogte. Abonneer je hier.