Tsjitske ziet grote tegenstellingen in Beijing: Wel een Tesla, maar geen eigen toilet

Samen met haar man Ton heeft ze een eigen trainingsbureau. "Wij organiseren trainingen over coaching, leiderschap, communicatie en assertiviteit. Dat werk deden we al in Nederland."

China kenden ze als vakantieland. "Een mooi en verrassend land. Vreemd ook, maar betoverend op een bepaalde manier."

De liefde voor China bracht hen ertoe de stap te zetten naar een leven in dat land. Met hun ervaring als organisatiepsychologen konden ze aan het werk bij een bestaand trainingsbureau. Een aantal jaren geleden hebben ze de zaak overgenomen.

De Chinese taal is moeilijk. Tot nu toe zijn ze niet verder gekomen dan een beetje praten. Het is wel handig dat ze de zin 'ik spreek een beetje Chinees' in het Chinees kunnen zeggen. Het voornemen om de taal goed te leren was er wel.

"We wilden ons best doen om Chinees te leren, ook als een soort verplichting naar een land. Maar het is wel een opgave, hoor. Soms kwamen we er op zondagavond achter dat we het huiswerk voor de les nog niet hadden gedaan. En de volgende dag moesten we weer aan het werk."

Wat minder streng met de taalleerdoelen omgaan, was de conclusie. "Nu oefenen we elke dag tien minuten op een taalapp. Het blijft een soort kabouter-Chinees."

Op het werk hebben Tsjitske en haar man de touwtjes in handen. Ze moeten veel organiseren. Als ze zelf trainingen geven, doen ze dat in het Engels met een vertaler erbij. Om hen heen hebben ze wel een heel netwerk aan Chinese trainers. Die gebruiken uiteraard de Chinese taal.

In Beijing wonen ze in een oude wijk met allemaal laagbouw en kleine straatjes. Soms kan er nog net een auto komen, maar vaak ook niet, vertelt Tsjitske.

"In zulke buurten hebben veel mensen geen eigen wc. Ze moeten het doen met een gemeenschappelijk buurttoilet." En zo kan het voorkomen dat er een Tesla voor de deur staat, maar dat de eigenaar thuis geen eigen toilet heeft.

Tsjitske: "Wij hebben wel een eigen tiolet, hoor. Dat zeg ik ook altijd geruststellend tegen de mensen die bij ons op bezoek komen."

De inwoners van Beijing doen veel buiten. Zo wordt er door kappers op straat geknipt. En er hangt was aan de lijn.

"De onderbroeken hangen soms voor de deur. Je hebt niet het idee dat je in een grote stad bent met twintig miljoen inwoners. Het is heel dorps. Op straat zitten mensen te kaarten en mahjong te spelen."

De buren groeten, maar meer ook niet. Voor de buurtgenoten blijven Tsjitske en Ton vreemden. De taalbarrière speelt daar ook in mee. Engels verstaan de Chinezen niet, of bijna niet.

"Afgelopen zomer moest ik na een heupoperatie met krukken lopen. Vanuit ons huis is het 200 meter lopen om bij een taxi te komen. Opeens begon mensen uit de buurt me vriendelijk toe te knikken. Met handen en voeten probeerden ze erachter te komen wat er met mij was. In mijn kabouter-Chinees zei ik dat ik een nieuwe heup had. En nu wuiven ze naar me."

"Wat ik mis? Natuurlijk kan ik zeggen dat ik de dropjes mis, wat ook wel een beetje zo is. En mijn familie. Maar ook - en dat realiseerde ik me toen ik terug was in Nederland - de natuur. Dichtbij de zee of bij het water kunnen zitten. Er gewoon in kunnen springen."

"In Peking heb je overal stekjes en bordjes met 'toegang verboden' of 'gevaar'. Bospaadjes waar je niet af kunt, bergen met trappen erop gemonteerd om er bij op te lopen. En overal staan mensen die de boel in de gaten houden. In Nederland is het vrijer, je kunt gewoon een praatje maken in de winkel."