Gemeentes en provincie werken samen tegen gaswinning: "Den Haag is nog niet zo ver"
Het is een uniek geluid, zegt wethouder Tytsy Willemsma van Tystjerksteradiel. Haar gemeente trekt op met drie andere gemeentes, de provincie én Wetterskip Fryslân in de strijd tegen gaswinning uit de velden Tietjerk en Suawoude.
Alle zes partijen vinden dat er te veel risico's zitten aan de gaswinning. In een zienswijze aan het ministerie van Economsiche Zaken en Klimaat laten ze weten dat ze het niet eens zijn met de plannen van het gaswinbedrijf Vermilion. Dat wil de winning uit de velden graag voortzetten tot 2030 en krijgt daar toestemming voor van het ministerie.
"Onze grootste zorg gaat over de waterhuishouding", zegt Willemsma. "Dat is heel breed. Het gaat bijvoorbeeld om drinkwater van Vitens. Maar ook om de waterkeringen, rioleringen en overstromingsgevaar. De gaswinning zorgt ervoor dat de bodem daalt en daarmee komt de waterhuishouding in het hele gebied in gevaar."
Langer winnen
Vermilion had aanvankelijk toestemming om gas te winnen tot eind dit jaar. Het Canadese bedrijf wilde dat verlengen en bovendien extra gas uit de grond halen. "Daar hebben we bezwaar tegen gemaakt. De minister heeft gezegd dat Vermilion inderdaad niet extra gas mag winnen, maar geeft wel toestemming om in het huidige tempo door te gaan. Daar hebben we problemen mee."
Dan is de objectiviteit in het geding.
De wethouder heeft er ook problemen mee dat uitgerekend het ministerie van Economische Zaken besluit over toestemming voor gaswinning. "Dat is hetzelfde ministerie dat ook het geld van de winning krijgt. Daar zit een dubbel belang. En dan is de objectiviteit in het geding."
Mijnbouwwet aanpassen
Dat moet dus veranderen, wat Willemsma betreft. En ook daarin staat ze niet alleen. "Met partners door heel Nederland die bij kleinere gasvelden zitten, vinden we dat er moet worden gekeken naar de mijnbouwwet. Voor gaswinplannen moet naar van alles worden gekeken, maar het draagvlak en de impact hoeven niet worden gemeten."
Eerder werkte de gemeente Tytsjerksteradiel al samen met Achtkarspelen in de strijd tegen gaswinning. Nu is de groep dus nog groter. Dat heeft z'n voordelen, hoopt Willemsma. "Vaak is het zo dat alle partijen een individueel advies geven aan de minister. Wij vonden het een goede zaak om dat gemeenschappelijk te doen."
Past niet in duurzame ambities
Haar collega Max de Haan in Achtkarspelen denkt er precies zo over. "Beide gemeentes werken aan doelstellingen van de energietransitie. Het gebruik van fossiele brandstoffen moet naar beneden. In die ambitie past de winning van aardgas niet."
"Blijkbaar zijn ze in Den Haag nog niet zo ver", zegt Willemsma. "Er wordt altijd gezegd dat er nog gas nodig is, voordat de energietransitie klaar is. Maar met de huidige winning is er genoeg gas. Daarom willen wij inzetten op nieuwe bronnen van energie."
Het indienen van een zienswijze kan tot en met vandaag. Daarna moet het ministerie een definitief besluit nemen.