liveblog | 30 september 2020

Coronanieuws 29 september: Afgelopen 24 uur 69 nieuwe coronabesmettingen in Fryslân

In dit liveblog houden wij u op de hoogte van het laatste coronanieuws in Fryslân en de rest van het land.
Bijgewerkt: 30 september 2020, 08:32
dinsdag 29 september 2020
23:01

Einde van dit livelog: woensdag weer een nieuwe dag

Tot zover dit coronaliveblog van dinsdag 29 september. Woensdag een nieuwe dag, met een nieuw liveblog omtrent al het coronanieuws uit onze provincie, dat te volgen is via onze website en app.
21:52

Survento Fanfare Festival Surhuisterveen van de baan

Het Survento Fanfare Festival in Surhuisterveen is geschrapt. Het festival stond voor 14 november op de planning en zou in zalencentrum De Lantearne georganiseerd worden. "De beslissing is met pijn in het hart genomen. Het bestuur hoopte lange tijd dat het festival in aangepaste vorm zou kunnen plaatsvinden," liet het bestuur weten. De organisatie was in gesprek met de gemeente Achtkarspelen.
"Door de strengere maatregelen zullen de deelnemende orkesten zich niet goed kunnen voorbereiden op hun deelname aan het festival. Gezien de huidige ontwikkelingen is het nog volstrekt onduidelijk of de genomen maatregelen binnen de komende zes weken versoepeld zullen worden en het is maar de vraag of de dan geldende maatregelen genoeg openingen bieden voor het organiseren van het festival," schrijft de organisatie.
© Survento Fanfare Festival
21:30

De horecapolitie van Leeuwarden heeft te maken met een nieuwe situatie

21:29

Oerol komt woensdag met nieuws over Oerol Upcoming

21:28

Nieuwe subsidieregeleingen provincie

21:27

Terrassen in Leeuwarden

21:26

Meer duidelijkheid over 'Kleintje CityProms' Leeuwarden volgt

21:05

Tresoar handhaaft strengere toegangsregels

Fries historisch en letterkundig centrum Tresoar heeft besloten voorlopig minder bezoekers toe te laten in het gebouw aan het Oldehoofdsterkerkhof in Leeuwarden.
In navolging van de aangescherpte maatregelen tegen het COVID-19 virus hebben ze moeten besluiten om voorlopig minder bezoekers toe te laten in het gebouw. Studenten en onderzoekers moeten reserveren. Voor de tentoonstellingen in Tresoar is reserveren niet nodig. De tentoonstelling 'Frysk Libben Erfgoed' in Obe heeft Tresoar direct moeten sluiten. Ook de publieksactiviteiten tot 25 oktober 2020 gaan niet door.
Tresoar neemt later nog een besluit over de activiteiten die na 25 oktober op de planning staan.
19:14

Fryslân past zich aan: handen schudden is al niet meer normaal

Als één ding deze dagen duidelijk is geworden, dan is het wel dat we nog niet van het coronavirus af zijn. En dus ook niet van de maatregelen om besmetting tegen te gaan. Maar wat doet dit met het gemoed van mensen? Vera Veerman is directeur van Synaeda, een instelling voor specialistische geestelijke gezondheidszorg. Zij zegt dat het heel verschillend is: "Mensen zijn zich er wel van bewust dat we nog niet van het coronavirus af zijn. In Fryslân krijgen we er ook steeds meer mee te maken. Eerst was het echt schrikken en had het impact, maar eigenlijk slijt er ook al redelijk snel nieuw gedrag in. Elkaar een hand geven is bijvoorbeeld al echt niet meer normaal. Dus zulke gedragingen daar wennen we ook wel weer aan. Tot op zekere hoogte lukt het ons ook. Natuurlijk verslapt het ook, in de zomervakantie waren we meer vrij. Maar daarom is het des te belangrijk om er nu weer wat meer bewust van te worden."

Het lukt wél om digitaal een band op te bouwen met patiënten

Het heeft volgens haar wel grote gevolgen. "We hebben ook een locatie in Dokkum, daar zeiden bijvoorbeeld mensen sneller een behandeling af. Er is heel lang het idee geweest in de geestelijke gezondheidszorg als behandelaar, psychiater of psycholoog dat het moeilijk zou zijn om een band op te bouwen met een patiënt via de digitale weg. Daar zat een taboe op. Maar toen moesten we er toch aan geloven, over de schroom heen en nu zien we dat er toch oplossingen gevonden worden en dat het toch lukt. Het vergde wel een enorme omslag, zowel van medewerkers als van patiënten. Iedereen heeft wel begrip voor de maatregelen zoals ze er zijn," vertelt Veerman.
Vera Veerman, directeur van Synaeda
© Shutterstock.com (Martin Lauge Villadsen)
18:23

Ventilatie bij meer dan de helft van de scholen niet op orde

Op uiterlijk 1 oktober moeten basisscholen en scholen in het voortgezet onderwijs hun personeel en leerlingen laten weten hoe het er met de ventilatie voor staat. Op basis van die informatie wordt gekeken of een school alles goed op orde heeft of dat er wijzigingen moeten komen.
Lees hier het volledige verhaal:
© Shutterstock.com (ungvar)
18:20

Weer een nieuw hoofdstuk in het coronaboek voor de ondernermers in Balk

De kroeg om 22.00u dicht, kappers moeten klanten registeren en supermarkten moeten een uur winkelen voor de kwetsbare groep organiseren. Na dinsdag 18.00 uur gaan al die regels in. Het is de zoveelste klap voor mensen met een eigen zaak. In Balk zoeken de ondernemers dan ook naar een oplossing voor de regels. "We beunen door", zegt Siep Reijenga, kroegeigenaar, "maar leuk is anders."
Lees hier het volledige verhaal:
© Omrop Fryslân, Willem Vermeltfoort
17:58

Onduidelijkheid over bruiloften

Er is nog onduidelijkheid over het aantal mensen dat bij een bruiloft mag zijn. Zijn dat er nu maar vier? Want feesten en partijen met meer dan vier mensen mogen niet plaatsvinden, zegt de overheid. Maar bij evenementen die binnen zijn mogen wel vier gasten komen. Ook voor de Leeuwarder weddingplanner Maria van Tuinen is het nog niet zeker. "Het is voor ons nog wel onduidelijk. We zijn geschrokken, want het zijn best wel strenge maatregelen. Ik heb vanochtend met het RIVM gebeld, zij zeiden dat er helemaal niet meer getrouwd kan worden."

"Verdrietig voor al die mensen die uitkijken naar de grote dag"

Zelf had Van Tuinen noch wel wat bruiloften op de planning. Maar de vraag blijft wat daar van door kan gaan. "Ik had zelf in oktober nog twee bruiloften die vast stonden, plus nog enkelen die het nieuws nog wilden afwachten. Ik heb wel met het RIVM gesproken, zij hebben het over vier personen. Maar als we onder horeca zouden vallen, zouden er 30 mensen binnen en 40 mensen buiten. Er komt deze week nog een noodverordening voor, dus het is nog onzeker allemaal. De bruidsparen zijn erg geraakt, het staat duidelijk op de website dat bruiloften en personeelsuitjes niet toegestaan worden. Daar wordt je wel onzeker van. Het is verdrietig voor al die mensen die uitkijken naar de grote dag. Helemaal omdat het bij sommigen al eens eerder uitgesteld is."
Stichting Trouwbranche heeft samen met Perfect Wedding een onderzoek laten verrichten. Van Tuinen: "Zo'n 63 procent van de trouwleveranciers denkt het einde van het jaar niet te halen als het zo doorgaat. U kunt zich voorstellen: een trouwauto kan niet snel ergens anders voor worden ingezet. Zo geldt dat voor heel veel leveranciers. Ik heb er gelukkig een andere baan naast, maar er zijn genoeg weddingplanners die dat niet hebben. We willen echt wel rekening houden met de maatregelen, maar we willen ook ruimte om de trouwerijen te blijven organiseren."
De Leeuwarder weddingplanner Maria van Tuinen
© Shutterstock
17:36

Theater Sneek: "We hebben een GO"

Het theater in Sneek heeft ook bericht gekregen dat de voorstellingen kunnen doorgaan. Het theater laat op Facebook weten: "Goedgekeurd! Het was spannend vandaag, maar we kregen zojuist het verlossende bericht dat we voorlopig zijn ontheven van de maatregelen die gisteren zijn afgekondigd. Dat betekent dat onze voorstellingen vooralsnog gewoon door kunnen gaan! We hebben een GO. Tot gauw!"
© Omrop Fryslan, Wytse Vellinga
17:22

Tryater: "De vraag is: hoe lang kunnen we het aan?"

Zakelijk directeur Valentijn Fit van Tryater vertelt dat de nieuwe maatregelen met name achter de schermen gevolgen hebben voor het theatergezelschap. "Het raakt ons vooral in onze interne bedrijfsvoering, op dit moment nog niet in de projecten die we uitvoeren. We reizen op dit moment ieder weekend door Fryslân, maar deze voorstelling It gelok fan Fryslân is zo gemaakt dat het helemaal coronaproof is. Zelfs onder de zwaarste coronamaatregelen, omdat bezoekers individueel met een koptelefoon wandelen en genoeg afstand kunnen houden. We proberen nu zoveel mogelijk thuis te werken, maar er zijn ook delen van het bedrijfsproces waar dat minder goed kan. Er wordt gerepeteerd voor een nieuwe voorstelling door twee spelers en een regisseuse. Dat is lastig om via Zoom te doen. Dus die processen gaan door in ons pand, maar de rest werkt thuis. De mensen die aan de publiciteit of de financiële administratie werken bijvoorbeeld."

Planning tot de kerstvakantie

De andere producties die op dit moment nog lopen, zijn voorlopig tot de kerstvakantie uitgezet. Fit: "De andere producties spelen we op scholen, daar hanteren we het protocol van het onderwijs. We denken dat we dat goed kunnen doen. We kijken ongeveer tot de kerstvakantie. Daarna begint een nieuwe productie waarbij we moeten kijken wat er dan kan. We hebben een groot project in het voorjaar. We willen dat ook coronaproof maken, maar het ziet ernaar uit dat we wel minder bezoekers kunnen herbergen. Financieel is het een flinke aderlating. Intussen hebben we wel wat kunnen bezuinigingen en we worden ook als een Rijksinstelling gesteund door de minister. Daardoor kunnen we minder publieksaantallen aan. Maar de vraag is: hoe lang kunnen we het aan?"
Zakelijk directeur Valentijn Fit van Tryater
Een auditie in 2019 © Omrop Fryslân, Willem de Vries
17:04

Wat vinden Leeuwarders van de nieuwe maatregelen?

Er is veel te doen om de nieuwe maatregelen tegen de verspreiding van het coronavirus. Zonder maatregelen loopt het aantal besmettingen te snel op, zei premier Mark Rutte maandag. Nu moeten meer mensen thuiswerken, mogen sportverenigingen geen toeschouwers meer ontvangen en moeten alle horecazaken om 22.00 uur dicht. Wat vinden de mensen op straat in Leeuwarden hiervan. Verslaggever Auke Zeldenrust vroeg het hen:
Gewoane man oer corona
Wat vinden de Leeuwarders van de nieuwe maatregelen?
16:56

Protocollen lagen klaar, maar Elfstedenhal en Aris moeten snel omschakelen

Diverse verenigingen, organisaties en instanties hadden net hun draaiboeken en protocollen klaar om zich weer voor te bereiden op meer toeschouwers en bezoekers. Zo ook basketbalclub Aris en de Elfstedenhal in Leeuwarden. Voor hen betekenen de nieuwe maatregelen weer even snel omschakelen. Lees daar hier meer over:
© Omrop Fryslân
16:11

Plien & Bianca mogen in De Lawei spelen

De uitverkochte voorstellingen van het cabaretduo Plien & Bianca dinsdag en woensdag in schouwburg De Lawei in Drachten kunnen doorgaan. Dat meldt directeur Stef Avezaat van De Lawei aan Omrop Fryslân.
Na de aankondiging maandag van de nieuwe coronamaatregelen was het voor De Lawei onduidelijk wat er zou gebeuren. Ze hadden een ultimatum aan de Veiligheidsregio Fryslân gesteld. Voor drie uur dinsdagmiddag wilde Avezaat weten of de voorstellingen konden doorgaan zoals ze waren gepland, met 240 bezoekers. Daar is groen licht voor gekomen. Hoe het verder de komende drie weken gaat, weet Avezaat nog niet.
16:08

Gemeente Leeuwarden vraagt inwoners wat ze vinden

14:31

69 nieuwe coronagevallen

Er zijn in Fryslân de afgelopen 24 uur 69 nieuwe coronabesmettingen gemeld. Dat meldt GGD Fryslân. 29 daarvan zijn vastgesteld in Leeuwarden. Kijk op onze dossierpagina voor een overzicht van alle cijfers in onze provincie.
14:20

Landelijke cijfers RIVM

Er zijn afgelopen week landelijk 19.326 nieuwe coronabesmettingen gemeld. Dat heeft het RIVM dinsdagmiddag bekendgemaakt. De week ervoor kwamen er in Nederland 13.471 bij.
14:10

Vergadering It Fryske Gea afgelast

It Fryske Gea heeft in verband met de nieuwe coronaregels haar ledenvergadering geannuleerd. Die zou vanavond in het congrescentrum in Drachten worden gehouden. De nieuwe maatregelen gaan vanavond om 18.00 in en het is volgens It Fryske Gea te kort dag om de vergadering goed en veilig in te richten. Op de agenda stond onder andere de voordracht van Janny Vlietstra als nieuwe voorzitter van de natuurbeschermingsorganisatie.
13:56

Amateurvoetbal gaat door

Het amateurvoetbal gaat gewoon door, ook nu de komende drie weken geen publiek is toegestaan langs de lijn en de sportkantines dicht moeten blijven. De KNVB vindt het belangrijk dat er gesport kan blijven worden. Na de persconferentie van maandag werd gesproken over het mogelijk stilleggen van de amateurcompetities gedurende drie weken, maar dinsdag besloot de KNVB dat alle competities doorgaan.
De bond hoopt de clubs woensdag meer duidelijkheid te geven over wat dit precies betekent. De overheid heeft al laten weten dat de rijdende ouders van kinderen tot en met 17 jaar bij uitwedstrijden wél het terrein van de tegenstander op mogen, de ouders van het thuisspelende jeugdteam niet.
De KNVB en sportkoepel NOC*NSF hopen dat de overheid met financiële compensatie of een extra steunpakket komt voor de sportverenigingen, nu zij inkomsten mislopen omdat hun kantines dicht zijn.
13:51

Leerling Linde College besmet

Een leerling van het Linde College in Wolvega is positief getest op het coronavirus. De leerling bleef uit voorzorg na 18 september uit voorzorg al thuis en heeft daardoor volgens de school ruim een week geen contact gehad met klasgenoten, andere leerlingen en medewerkers van de school.
"De GGD heeft ons uitgebreid geïnformeerd en geadviseerd over deze situatie", zegt rector Jan Osinga. De school blijft volgens hem gewoon open en de lessen gaan door volgens planning. De GGD voert bron- en contactonderzoek uit.
13:11

Landelijke maatregelen

GGD Fryslân is blij dat onze provincie volgt in de nieuwe landelijke maatregelen van het kabinet in de strijd tegen het coronavirus. De gezondheidsinstantie waarschuwt al weken voor de risico's bij sportclubs en in de horeca en wil dat er wordt ingegrepen nu de situatie hier nog niet uit de hand is gelopen. "We zien in Fryslân de laatste dagen ook duidelijk een toename, een hele steile lijn naar boven", zegt arts-infectieziektebestrijding Everhard Hofstra van GGD Fryslân.
11:28

Aris livestreamt wedstrijden

Aris livestreamt zijn wedstrijden in de Dutch Basketball League. Dat heeft de basketbalclub bekendgemaakt nu er geen publiek bij de wedstrijden aanwezig mag zijn. De Dutch Basketball League gaat in het weekend van 3 en 4 oktober wel gewoon van start. Aris neemt het zaterdag 3 oktober op tegen The Hague Royals.
11:15

Cultuursector vraagt om vrijstelling

Theaters, bioscopen en concertpodia hebben een groot probleem als ook voor hen geldt dat maximaal dertig personen tegelijkertijd de zaal in mogen. De Vereniging van Schouwburg- en Concertgebouwdirecties (VSCD) heeft dinsdagochtend een brief geschreven aan de voorzitter van het Veiligheidsberaad, de Nijmeegse burgemeester Hubert Bruls. Hierin vragen ze dringend om een vrijstelling voor alle zalen die een goed coronaprotocol hebben.
Tijdens de persconferentie maandagavond werd gemeld dat "zalen van cultureel belang" meer dan dertig mensen mogen blijven ontvangen. Maar dat roept vragen op. "Dit alles doet vermoeden dat het de bedoeling van het Rijk is dat de Veiligheidsregio's gaan bepalen wat panden van (groot) cultureel belang zijn om hen ontheffing te kunnen verlenen. Indien u dat anders ziet horen we dat graag", aldus de VSCD.
Mocht het inderdaad zo zijn dat de Veiligheidsregio's dat gaan bepalen dan is er "een groot en acuut probleem". Vanaf 18.00 uur vanavond moet duidelijk zijn wat mensen met hun gekochte kaartje aanmoeten. In de zalen zijn protocollen van kracht die een veilig bezoek kunnen garanderen, schrijft de VSCD. Daarom vraagt de sector met klem dat er dinsdagochtend wordt besloten de zalen vrij te stellen van beperking tot 30 mensen.
De Lawei yn Drachten © Omrop Fryslân, Joris Kalma
11:03

Het regent afmeldingen in de trouwbranche

De trouwbranche staat opnieuw onder druk. Sinds de bekendmaking van de nieuwe coronamaatregelen regent het afmeldingen, blijkt uit een rondgang. Weddingplanners merken dat er massaal wordt afgezegd. Er stonden voor komende weken wel bruiloften gepland, die eerder al waren verschoven richting deze tijd van het jaar. Daarvan worden nu echter toch nog veel geannuleerd.
In de intelligente lockdown eerder dit jaar werd geschat dat het omzetverlies voor de sector tegen het eind van het jaar zou zijn opgelopen tot 675 miljoen euro. Daarbij zouden duizenden banen verloren gaan, voor een groot deel zzp'ers die in de branche actief zijn.
10:08

HEMA weigert klanten zonder mondkapjes niet

HEMA gaat klanten die geen mondkapjes dragen niet weigeren. Volgens de winkelketen is het niet aan winkeliers om zulke maatregelen af te dwingen. HEMA raadt klanten in lijn met het overheidsbeleid in de grote steden echter wel aan om alleen de winkel in te gaan met een mondkapje voor. In die vestigingen wordt het voor het personeel ook verplicht om een kapje te dragen.
Op de persconferentie maandagavond kregen winkelklanten in grote steden zoals Amsterdam en Rotterdam het advies om mondkapjes te dragen. Het is geen verplichting, maar winkeliers mogen van de overheid wel klanten weigeren die geen kapje dragen.
De HEMA yn Ljouwert © Omrop Fryslân, Joris Kalma
09:58

Meerderheid OMT wilde landelijke maatregelen

Een meerderheid van de leden van het Outbreak Management Team had het beter gevonden als de regionale aanpak van de coronacrisis geheel was vervangen door landelijke maatregelen. Dat zegt Andreas Voss, hoogleraar infectiepreventie en lid van het OMT, tegen de NOS.
Volgens Voss waren de leden verdeeld over de kwestie. Het kabinet koos er maandag voor om, naaste enkele landelijke maatregelen, onderscheid te blijven maken tussen verschillende regio's. "Voor de duidelijkheid van de burger had ik het op prijs gesteld als iedereen achter één beleid staat", zei Voss in Nieuwsuur.
09:45

Hoe zit het met maatregelen voor huwelijken?

Veel maatregelen voor de horeca en openbare ruimten, maar hoe zit het met bruiloften? Het antwoord hangt af van de bijeenkomst. Een huwelijksgezelschap, dus bruidspaar met gasten, mag in principe uit slechts vier mensen bestaan. Kinderen tot en met 12 jaar tellen niet mee. Omdat er minimaal twee getuigen van 18+ nodig zijn bij een huwelijk, is de gastenlijst dan al vol.
Dat geldt voor alle feestjes. Partijen van meer dan vier personen, bijvoorbeeld ter gelegenheid van een huwelijk, verjaardag, jubileum, geboorte of personeelsfeestje zijn niet toegestaan. Dat geld voor zowel binnen als buiten.
Toch is er een uitzondering: bij een kerkelijk huwelijk geldt er een maximum van 30 personen. Dat heeft met de grondrechtelijke vrijheden van godsdienst en van vereniging te maken. Wel moet er voldoende afstand worden gehouden, moet iedereen een vaste zitplaats hebben en moeten gasten zich registreren en een gezondheidscheck doen.
09:01

6,5 miljoen kijkers

De coronapersconferentie van premier Mark Rutte en minister Hugo de Jonge heeft maandag met nagenoeg 6,5 miljoen kijkers bijna twee keer zo veel mensen getrokken als de vorige, anderhalve week geleden. Toen stemden 3,6 miljoen mensen af op de nieuwste ontwikkelingen rondom het coronavirus.
08:55

Horeca loopt veel omzet mis

De nieuwe coronamaatregelen die dinsdagavond ingaan, leveren veel beperkingen op voor de horeca. Het is de zoveelste tegenslag in een tijd waarin de horeca continu wordt geraakt. "Iedereen baalt vreselijk", zegt eigenaar Baukje de Vries van Ierse pub Paddy O'Ryan in de Leeuwarder binnenstad.
In vergelijking met bijvoorbeeld de kroegen in de Oude Doelesteeg valt de schade voor De Vries nog mee. "Dan mag ik nog in mijn handen knijpen, want daar kun je niks!" Voor Paddy's is het echter een flinke klap. "Zeventig procent van mijn omzet komt uit de drank en dat is vooral in de avonduren. Het grootste deel van mijn omzet draai ik tussen 20.00 en 0.00 uur."
08:40

Harkemase Boys financieel in de knel

Het is een nieuwe klap voor het amateurvoetbal. De komende drie weken mag er geen publiek meer bij de wedstrijden aanwezig zijn. Ook moet de kantine dicht. Voor een club als Harkemase Boys is dat een groot drama. Zij zijn afhankelijk van de inkomsten uit kaarten en de kantine. "Dat kwam wel even binnen", zegt voorzitter Sippe Heeringa.
"Wij zijn enorm teleurgesteld", legt Heeringa uit. "Wij zijn sinds maart bezig om het hele park coronaproof te maken. De kantine, de ingangen, de tafels, er zijn tenten gehuurd, de tribunes zijn afgezet en bespoten." Er is voor duizenden euro's geïnvesteerd. "En nu hebben we dat voor niks gedaan."
08:30

Welkom bij dit liveblog

Goedemorgen en welkom bij dit liveblog van dinsdag 29 september. In dit liveblog houden we u op de hoogte van het laatste coronanieuws in Fryslân en de rest van het land. Hier kunt u het liveblog van maandag 28 september teruglezen.
Kijk voor de actuele stand van het aantal besmettingen in Fryslân en per gemeente op www.omropfryslan.nl/corona. De cijfers worden twee keer per week geactualiseerd. Op deze pagina is ook een overzicht te vinden van al het Friese coronanieuws.