Wijnjewoude energieneutraal: 'De plicht om de aarde goed achter te laten'

In 2025 moet Wijnjewoude volledig energieneutraal zijn. Althans, als het aan dorpscoöperatie Wijnjewoude Energie Neutraal (WEN) ligt. Een groep dorpsbewoners is sinds 2015 bezig met het energieniveau in het dorp.
© Simone Scheffer
Op allerlei vlakken zijn ze bezig om de bewoners van het dorp bewust te maken van het belang van duurzaamheid en mee te laten denken over alternatieven voor de huidige energievoorziening. Zo helpen ze mee te denken over het plaatsen van zonnepalen en proberen ze subsidie binnen te halen voor duurzame projecten. Alles voor en met de burgers, dat staat voorop in de coöperatie.

10 procent energieneutraler dan buurdorpen

De laatste cijfers zijn nog niet bekend, maar in 2017 was Wijnjewoude al 10 procent energieneutraler dan de omliggende dorpen. Er liggen meer zonnepanelen op daken bijvoorbeeld.
Als er een groep mee bezig is, dan werkt dat aanstekend, volgens Pieter de Kroon en Frans Pool van WEN. Er worden zoveel mogelijk lokale ondernemers bij betrokken om het hele dorp ervan te laten profiteren. Als de samenleving er iets van terugziet, werkt dat motiverend, zeggen ze.
© Simone Scheffer
Dat de coöperatie in mei dit jaar de pioniersprijs van het programma Tegenlicht won was ook een grote opsteker en motivatie om door te gaan.

Nieuwe initiatieven vallen niet allemaal goed

Nieuwe initiatieven zijn er ook in Wijnjewoude. Maar die vallen niet allemaal even goed. De coöperatie is met achttien boeren in en rondom het dorp bezig met het ontwikkelen van een plan voor een eigen mestvergister bij het dorp. De vergister zou alleen mest van de 'eigen' achttien boeren vergisten en daarmee kan het dorp dan fossielvrij gas krijgen. Er zijn evenwel een paar omwonenden die bezwaar maken tegen een vergister, omdat ze bang zijn voor stank en meer groot verkeer.
Maar volgens De Kroon en Pool is het niet zo dat er nu en verscheurd dorp is: "We blijven met elkaar in gesprek. En als we na een discussie-avond klaar zijn, dan drinken we gemoedelijk een biertje. Dat is het mooie aan de mienskip."

Onderzoek naar de vergister

De vergister is er nog lang niet en misschien komt-ie er ook wel helemaal niet. Als het echt zo is dat er veel overlast van komt, dan wil de coöperatie het zelf ook niet. Maar onderzoek moet dat duidelijk maken, vinden zij bij de WEN.
De vergister zou op het energieparkje moeten komen, dat de coöperatie heeft gekocht. Daar komt ook een zonnepark en opslag voor energie. Er is nog voldoende werk voor de WEN.
© Simone Scheffer
Het werk voor de WEN is vrij intensief, vertellen de mannen. Maar het levert ook veel energie op om samen aan een betere toekomst te werken.

Goed achterlaten voor komende generaties

Frans Pool doet het omdat hij de bijbel als gids neemt. Hij vindt rentmeesterschap van groot belang. Volgens Pool is het onze plicht om de aarde voor de generaties na ons goed achter te laten. Dat begon bij hem in het klein, bij hem thuis, nadat hij mensen uit het aardbevingsgebied in Groningen had ontmoet. Zo moet het juist niet, dacht hij. Toen is hij aan de slag gegaan.
Ook voor Pieter de Kroon is de toekomst van de kinderen en kleinkinderen de motivatie om mee te doen aan dit project. Daarnaast vindt hij het mooi om dit als samenleving met elkaar te doen. Het brengt de mensen dichter bij elkaar.
Beide mannen geloven erin dat 2025 een haalbaar doel is om qua energie volledig neutraal te zijn.
Een uitgebreid gesprek over en met Wijnjewoude Energie Neutraal