Een derde meer festivals in Fryslân, gemeente loopt achter met festivalbeleid

In vijf jaar tijd is het aantal festivals in Fryslân met een derde toegenomen (van 33 naar 44). Dat blijkt uit een onderzoek van de Festival Monitor. Maar een duidelijk festivalbeleid voor Fryslân of Leeuwarden is er nog niet. Dat is wel nodig volgens festivalorganisator Paul van Berlo. "Op die manier is voor burgers en organisatoren direct duidelijk wat er wel en niet kan. En voorkom je rechtszaak na rechtszaak."
festivals
Wat opvalt is dat de stijging van 33 procent van het aantal festivals in Fryslân hoger ligt dan het landelijk gemiddelde (27 procent). En naast het toenemen van het aantal festivals, is ook het aantal bezoekers veel meer geworden in Fryslân. In 2018 waren er meer dan een miljoen bezoekers, bijna vijftig procent meer dan vijf jaar daarvoor.

Kunst- en cultuurfestivals en bezoekers in Fryslân

Jaar Festivals Bezoekers
2018 44 1.091.000
2017 48 1.072.000
2016 45 1.088.000
2015 42 811.000
2014 33 739.000
In 2019 zijn er in elk geval bij vier festivals in Fryslân problemen geweest met de vergunningen. Welcom to the Village en Psy-fi moesten dit jaar van de rechter eerder stoppen met het draaien van muziek. Garden of Dance, een onderdeel van de Sneekweek, zocht een nieuwe locatie maar kon de vergunningen daarvoor niet rond krijgen. En gemeente Terschelling is te laat begonnen met de procedures rondom het festival Eilân. Daarom kon de omgevingsvergunning niet afgegeven worden en het festival niet doorgaan.
© Omrop Fryslân
Het lijkt soms zelfs zo dat de gemeente op onze stoel wil zitten terwijl ze niet weten wat er totaal speelt.
Ruben Bosch, organisatie Welcome to the Village

Aanvraag: van 20 naar 200 pagina's

Dat er geen centraal festivalbeleid is, zorgt er aan de ene kant voor dat de gemeente de vergunningen in de kleinste details uitschrijft, zegt Paul van Berlo. Hij organiseert nu tien jaar lang evenementen, onder andere Into the Grave. "Door de vele rechtszaken is de gemeente nu enorm detaillistisch in de vergunningverlening, omdat men bang is dat er iets vergeten is of iets er niet goed in staat. Dat leidt tot stroperigheid en nauwelijks na te leven of te handhaven vergunningen."
Ook Ruben Bosch, organisator van Welcom to the Village, ziet dezelfde ontwikkeling: "In 7 jaren tijd is de vergunningaanvraag in enkele jaren van 20 naar 200 pagina's gegaan." Hij vindt vooral dat de gemeente hiermee grote bemoeienis heeft. "Het lijkt soms zelfs zo dat de gemeente op onze stoel wil zitten terwijl ze niet weten wat er totaal speelt."
Ik heb eens geprobeerd met Metallica hier te krijgen. Dat kon om verschillende redenen niet doorgaan, maar één daarvan was dat we niet een geschikte locatie konden vinden in de korte tijd.
Paul van Berlo, organisatie Into the Grave

Geen duidelijkheid over festivallocaties

Volgens Van Berlo is het daarom belangrijk dat er een beleid komt voor festivals en festivallocaties. "Eigenlijk zou Leeuwarden moeten kijken naar: wat willen wij als stad met festivals of evenementen. En daar locaties aan koppelen. Daar zijn ze nu al jaren mee bezig."
Hij zegt dat het voor organisatoren in de huidige opzet bijna onmogelijk is om grote artiesten in korte tijd te boeken. "Als je een hele populaire artiest wilt boeken moet je in een paar dagen antwoorden of het door kan gaan. Dat kun je nu nooit op tijd rond krijgen. Ik heb eens geprobeerd met Metallica hier te krijgen. Dat kon om verschillende redenen niet doorgaan, maar één daarvan was dat we niet een geschikte locatie konden vinden in de korte tijd."
© Omrop Fryslân, Robea Kleisma
Organisator Paul van Berlo van metalfestival Into The Grave

Gemeentelijk of landelijk?

Een oplossing voor de problemen zou volgens beide mannen zijn: een evenementenbeleid. Maar of dat landelijk of gemeentelijk geregeld moet worden is nog de vraag. Van Berlo bekijkt het per gemeente.
Bosch vindt echter dat er landelijk een soort van richtlijn moet komen die de Rijksoverheid heeft bepaald. "Zodat elke gemeente daar haar eigen beleid voor haar gemeente op kan maken." Een ding dat Bosch wel heel belangrijk vindt is dat organisatoren binnen de kaders vrijheid moeten hebben. "Cultuur laat zich niet sturen en zeker jonge honden niet. Dan moet je juist ruimte geven om te vernieuwen en te bruisen."