Geert fileart #5: Terugkijken op kaatsseizoen 2019

Geert van Tuinen is kaatsverslaggever, kaatsliefhebber én kaatscriticus. In de serie 'Geert fileart' is niemand veilig. Een paar keer in het kaatsseizoen neemt hij de kaatsers, de bestuurder of coaches op de hak. Geert analyseert, bekritiseert en fileert de kaatswereld. Dus pas op!
Met een vliegende zitbal mepte Gert-Anne van der Bos zondagmiddag het kaatsseizoen 2019 de geschiedenisboeken in. Het zit er weer op. Tijd om even, in grote lijnen, terug te kijken.
En dan valt als eerste natuurlijk de dominantie van het partuur Gert-Anne van de Bos, Taeke Triemstra en Tjisse Steenstra op. Maar liefst dertien overwinningen wisten zij bij de vrije formatie te halen en dat is geen kattenpis. Het is dan ook logisch dat deze drie mannen het jaarklassement domineren. Alweer. Dat is natuurlijk knap, maar het zegt ook iets over de concurrentie. Met name van Marten Bergsma, Renze Hiemstra en Hansie Wassenaar had ik meer verwacht, hoewel Marten met 42 punten nog een prima 4e plaats in het klassement inneemt. Renze pakte nog 30 punten (kan er net mee door) maar Hans bleef op een teleurstellend aantal van 27 punten staan.
Het begon al moeizaam met deze formatie en pas in juli vonden ze de vorm die nodig is om te scoren. Dat deden ze in die maand echter meer dan prima en op de laatste dag van juli pakten ze, volledig terecht want geweldig kaatsend, de overwinning op de PC. En daardoor werd het seizoen voor de formatie Van der Bos succesvol, maar met een kanttekening. Net als in 2018 geen PC-winst, en dat hakt er toch wel even in. Zeker voor Tjisse Steenstra, die de belangrijkste partij van het jaar nog altijd niet gewonnen heeft. Hij is er zelf optimistisch over (en waarom ook niet, hij heeft klasse genoeg), maar de historie heeft voorbeelden die voor sommige kaatsers jaren later nog altijd als een open wond aanvoelt. Laten we er in al ons optimisme maar van uitgaan dat Tjisse geen tweede Gerben Okkinga wordt.
De rest van het hoofdklassepeloton pakte hier en daar wat kruimels die Van der Bos en co lieten liggen. En zo werd het een teleurstellend seizoen voor Bauke Triemstra, Dylan Drent en Hendrik Kootstra. Te weinig gewonnen, en dus uit elkaar. Volgend jaar is Marten Bergsma de opslager in plaats van Bauke Triemstra. Die wisseling kwam vanuit Marten zelf en daarmee zette hij zijn kaatsvrienden wel even voor het blok. Menno van Zwieten werd aangetrokken als (logische) opvolger en Bauke vond onderdak bij twee andere Bildtse klaaikluten, Pieter Jan Plat en Sjoerd de Jong. Dat kon mooi, want Enno Kingma verhuisde naar Kees van der Schoot en Erwin Zijlstra. En zo valt het ook altijd weer op zijn plaats.
Kijken we naar het klassement, dan valt naast de top drie op dat met name Menno van Zwieten een mooie sprong gemaakt heeft. 30 punten betekent 18 meer dan vorig jaar. Prima. Hetzelfde geldt voor Erwin Zijlstra. 27 punten; dat is 22 meer dan vorig jaar. Dat rampjaar laat hij nu voor altijd achter zich.
Heel teleurstellend is natuurlijk de score van 'coming man' Enno Kingma. Slechts 12 puntjes wist hij bijeen te kaatsen, hoewel hij natuurlijk wel een periode geen vaste teamgenoten had door blessure van Pieter Jan Plat en Sjoerd de Jong. Die laatste twee blijven staan op 6 punten en blessures of niet: Dat is te weinig en met name Sjoerd de Jong moet ervoor oppassen dat hij niet een eeuwig talent blijft. Dat schreef ik voor het begin van het seizoen ook al, dus het begint er wat op te lijken.
Laas Pieter van Straten pakte 12 punten, maar meer dan die punten kijk ik naar de ontwikkeling van Laas Pieter. Hij was een groot talent, kwam snel op het hoogste niveau, maar zakte toen weer in. Dit jaar heeft hij zich goed laten zien en voor Laas Pieter geldt: Volgend jaar er staan! Dat heeft hij me beloofd. En zo dienen er zich ook nieuwe talenten aan. In ben heel benieuwd hoe Gabe-Jan van Popta zich gaat ontwikkelen. Ik hoop dat Pieter Jan Leijenaar gaat doorbreken, want ik vind het een mooie kaatser. Hij moet volgens Taeke Triemstra, die hem op de Oldehove een derde prijs bezorgde, wat meer ontspannen in het veld staan. Eens wat lachen. Wat meer initiatief nemen. Goede raad van Taeke, waar Pieter hopelijk iets mee zal doen.
En zo kijken we terug op het kaatsseizoen 2019. Als je het zo leest, zou je zeggen: business as usual. Voor opvallende zaken komen we toch weer in de conflictsfeer uit. Want conflicten zijn er geweest, afgelopen seizoen.
Het belangrijkste conflict: "De Huizumer kwestie" van Daniël Iseger en Manon Scheepstra. Ik zal er nu niet weer inhoudelijk op ingaan, maar duidelijk is dat de 'postcodestrijd' tussen Goutum en Huizum alleen maar verliezers kent. Met unieke acties. Nog nooit is er, voor zover ik weet, gedreigd met een boycot wanneer er een kaatser was die in de ogen van de rest voor het verkeerde dorp uitkwam. Sterker nog: Dat feit alleen is niet eens zo bijzonder, want dat is veel vaker voorgekomen. Het was de bijzondere context en de vage reacties van de betrokken partijen, die de zaak op scherp zetten. De mystieke opstelling van Manon, Daniël en OG Huizum deed de zaak geen goed. De reacties uit de kaatswereld waren ongekend extreem.
Maar goed, wat de vrouwen betreft lijken de verhoudingen weer wat genormaliseerd, al vind ik het als kaatsverslaggever nog altijd jammer dat Manon de Bondspartij niet heeft gekaatst. Zij trok zich, moe van alle commotie, zelf terug. Opvallend in dit verband is dat bondsdirecteur Marco Hoekstra daarop in de Leeuwarder Courant zo reageerde (letterlijk citaat): "Het is verstandig dat ze dit besluit heeft genomen. Dat schept duidelijkheid en voorkomt problemen voor de toekomst." Zelden zoveel lulkoek in één zin gelezen. Diezelfde directeur van de KNKB had eerder namelijk al geconstateerd dat Manon wel degelijk voor Huizum mocht kaatsen. Dus schepte de beslissing van Manon totaal geen duidelijkheid (die was er al) en voorkomt haar afzegging in de toekomst absoluut geen problemen voor de Bondspartij. Nee, Hoekstra was er compleet mee aan (hoeveel steun krijgt hij trouwens van het hoofdbestuur? We hoorden helemaal niks van Sinnema cs) en was blij dat de Manon de kwestie zo zelf oploste. Dan hoefde hij niks meer te doen. Dat had hij moeten zeggen, dan was hij tenminste eerlijk geweest.
Voor de vriend van Manon, Daniël Iseger, heeft de kwestie voor een uniek record gezorgd. Want ik kan me niet herinneren dat er ooit een kaatser geweest is die bij de eerste wedstrijd (op 28 april) op rapport werd geslingerd en na de laatste partij (op 15 september) nog altijd bezig was met de straf- en beroepszaken. Een schandaal! Hier laat de KNKB zich van zijn allerslechtste kant zien. Want als je een kaatser op rapport slingert, wil dat nog niet zeggen dat je het recht hebt om hem een seizoen lang als pingpongbal te misbruiken. Zeker niet een boegbeeld als Daniël Iseger. Zo ga je niet met helden om. Hier laat de KNKB weer eens zien totaal niet om te kunnen gaan met situaties die regie, inlevingsvermogen en daadkracht vragen.
Een oude kwaal waar maar geen verbetering in te bespeuren valt. En dat bleek ook bij die bespottelijke vertoning van de loting voor Bitgum. Waar Dylan Drent en Johannes van der Veen het recht hadden om tot twaalf uur 's nachts in beroep te gaan tegen een uitspraak van de strafcommissie, werd vijf uur eerder door het lotingsploegje 'gewoon' besloten om die jongens niet op de lijst te zetten. Die dachten zeker: Wij loten hier elke week, dat maken wij zelf wel uit. Foute boel, natuurlijk.
Ook hier kunnen we niet anders concluderen dan dat er weer eens sprake van storend amateurisme was. En ze moesten op de knieën. Met als gevolg op de woensdagmorgen vroeg een nieuwe loting. Die openbaar was, omdat volgens het bondsbureau (weer een citaat) "de deur open was en Jan Braaksma er bij aanwezig was". Ja, dat is openbaar, hoor. Jan Braaksma is er als lid van dat clubje elke week bij. Maar dat maakt de bijeenkomst nog niet openbaar natuurlijk. Pfff, dan staan de tenen je krom in de schoenen, toch? En als klap op de vuurpijl moest Dylan ook nog op de website kaatsen.nl lezen dat zijn schorsing bij twee wedstrijden bleef. Dat had de KNKB hem natuurlijk moeten laten weten. En toen moest Hoekstra het boetekleed weer aantrekken in de pers.
Nee, de KNKB heeft zich (weer) niet van de sterkste kant laten zien wanneer er stront aan de knikker was. En dan zeg ik maar niks over dat hoofdbestuurslid die geruststellende woorden sprak over Daniël Iseger en daarmee de strafcommissie voor de voeten liep.
De winter komt eraan. Tijd voor de vergaderingen. Ik ben benieuwd wat voor optimisme en fleurigheid de KNKB nu weer gaat preken. Vorig jaar beloofden directeur Hoekstra en voorzitter Sinnema ons "dat er zeker veranderingen zullen komen". Daar hebben we dit seizoen nog niet zoveel van gezien. Maar een rammelende ranking, een schrikbarend gebrek aan scheidsrechters, een conceptwedstrijdagenda die nog veel gaten liet zien (om maar een paar belemmeringen te noemen) in combinatie met een niet bepaald daadkrachtig bestuur, maakt mij op voorhand niet optimistisch. Maar misschien ben ik wel een zeurpiet. Tot volgend jaar!