Het levensverhaal van Sippy Tigchelaar: "Stilzitten kan ik niet en is ook niet goed voor mij."

Sippy Tigchelaar yn de polder, flakby Tollebeek © Omrop Fryslân, Geartsje de Vries
De schaatscarrière van Sippy Tigchelaar komt in de jaren 70 plotseling tot een einde: ze heeft een conflict met schaatsbond KNSB over de trainer van de kernploeg.
Ze spant een kort geding aan en wint dat ook, maar de voorwaarden om, buiten de kernploeg om, kwalificatie voor de Olympische Spelen af te dwingen zijn zo zwaar dat ze besluit de Spelen van 1976 over te slaan.
Dan nog met de gedachte om er in 1980 bij de Winterspelen in Lake Placid weer bij te zijn, maar het leven loopt anders en het conflict met de KNSB betekent het einde van haar schaatscarrière. "En ik was op mijn best. Ik had toen eigenlijk pas in de gaten wat ik allemaal kon", vertelt de nu 70-jarige Tigchelaar over die periode in haar leven.
Sippy Tigchelaar als schaatsster © Eigen foto
Sippy Tigchelaar wordt geboren in Fryslân en als ze een half jaar oud is, verhuizen haar ouders naar de Noordoostpolder, naar Tollebeek. Sippy groeit op in dat vlakke, kale en winderige land.
"Ik was een echt buitenmeisje", vertelt ze. "Met mijn vriendinnetje speelde ik altijd buiten: hutten bouwen, dingen verstoppen en later weer opzoeken. We zaten vol fantasie en konden ons buiten erg vermaken."
Het schaatsen leert ze van haar vader, die haar al op jonge leeftijd meeneemt om tochten te rijden. "We hadden toen nog echte winters. Als het sterk ijs was, dan ging ik schaatsen op de ijsbaan hier in Tollebeek. En dan reed ik door tot het niet meer kon. Mijn handen en voeten waren dan bijna bevroren, zolang was ik doorgegaan."

Altijd doorgaan

Dat altijd maar doorgaan tekent Sippy Tigchelaar wel. Ze denkt zelf dat het opgroeien in de polder daar mee te maken heeft. "We moesten altijd door weer en wind op de fiets naar school. Wij werden nooit gebracht en dat wilden wij ook niet. Het waaide altijd op deze kale vlakte en dat beuken tegen de wind in heeft mij wel iets gebracht. Ik denk dat mijn doorzetten daar wel mee te maken heeft."
Buro de Vries zoekt deze zomer levensverhalen op van bekende(re) Friezen en Friezinnen op leeftijd. Ze kijken terug op hun jeugd en wat dat voor invloed had op hun leven.
De levensverhalen zijn 's zondags om 12.00 uur op de radio te beluisteren en ook via de podcast app.
Op 15-jarige leeftijd wordt Sippy lid van de ijsclub in Emmeloord en gaat ze een paar keer per week naar de kunstijsbaan in Heerenveen om te trainen. Het schaatsen werd toen serieus opgepakt en al snel blijkt dat ze talent heeft. Als junior rijdt ze zich in de kernploeg en mag ze in 1972 mee naar de Olympische Spelen in Sapporo in Japan.
In Sapporo leerde ik wat van de wereld. Ik keek mijn ogen uit en sprak met iedereen.
Sippy Tigchelaar
De 3000 meter is de enige afstand waarop ze uitkomt en die wordt pas aan het eind van de Spelen verreden. Tot die tijd doet ze haar trainingen en ze loopt in het olympisch dorp rond. "Achteraf gezien denk ik dat ik wel wat begeleiding had kunnen hebben. Ik liep daar als jong meisje rond, vond alles prachtig en heb met heel veel sporters gesproken. In Sapporo leerde ik iets van de wereld."

Vierde op de 3000 meter

Uiteindelijk wordt Sippy Tigchelaar vierde op de 3000 meter, die gewonnen wordt door Stien Baas-Kaiser. De jaren daarna wordt Tigchelaar steeds beter en in 1975 rijdt ze al haar persoonlijke records.
Op de 3000 meter is dat tegelijk een Nederlands record. "Maar ik had moeite met de trainer van de kernploeg. Die deed dingen waar ik absoluut niet tegen kon en ik heb dat aangekaart bij de KNSB. De KNSB heeft toen besloten dat hij gewoon zijn contract, dat tot en met de Spelen van '76 liep, kon uitdienen."

Kort geding

Dat is voor haar niet te verteren en ze spant een kort geding aan tegen de schaatsbond. Ze wint, maar alle gedoe eromheen heeft haar voorbereiding op het NK en de Olympische Spelen verstoord. Bovendien moet ze zich buiten de kernploeg om zien te plaatsen en heeft ze geen coach. Dat alles maakt dat ze besluit om die Spelen te laten lopen.
Sippy Tigchelaar in 1974 © Nationaal Archief
Inmiddels heeft ze haar opleiding creatieve therapie afgemaakt en werkt ze ook even in dat vakgebied. Maar al snel klopt de NOS aan haar deur en vraagt haar om als co-commentator van Theo Koomen verslag te doen van schaatswedstrijden.
Zo rolt ze in de radiowereld. Ook voor Radio Noord maakt ze programma's en als de vraag komt van Radio Fryslân doet ze een Nationk-cursus Fries, leert Fries spreken en gaat aan de slag voor onze eigen Omrop.

Omropcarrière

Bij Radio Fryslân en later Omrop Fryslân heeft Tigchelaar veel programma's gemaakt. 's Zomers zit ze samen met Klaas Jansma in een bootje op het water om verslag te doen van het skûtsjesilen.
Liever luisteren naar het levensverhaal van Sippy Tigchelaar? Dat kan hier
Ze is de vaste verslaggever bij het schaatsen en daarnaast maakt ze culturele en verdiepende programma 's. "Ik ben nog drie keer gevraagd door de NOS om bij hun te komen om op de sportredactie te werken, maar dat is mij te smal. Alleen maar sport vind ik veel te beperkt", vertelt ze.

Drie keer een Elfstedentocht

Als ze wordt gevraagd naar het mooiste wat ze heeft gedaan, kan ze niet kiezen. "Natuurlijk waren de Elfstedentochten geweldig. Ik heb er drie meegemaakt en drie keer op de Bonke gestaan, maar of dat nou echt het mooiste was... nee, dat weet ik niet. Het skûtsjesilen was ook geweldig en andere evenementen als Friesland Vaart ook. Maar ik vond het ook prachtig om een mooie documentaire te maken."
Sippy Tigchelaar en Klaas Jansma doen verslag van het skûtsjesilen © Eigen foto
Sippy Tigchelaar heeft altijd een volle agenda. Naast haar werk voor de radio is ze schaatstrainer bij de schaatsvereniging in Rutten en helpt ze haar man in de dierenartsenkliniek. Bovendien zit ze in de raad van toezicht van de Rabobank en later in het bestuur van de KNSB.

Geen kinderen

Over hun privéleven zegt ze: "We hebben geen kinderen gekregen. Veel mensen denken dat dat is omdat ik het altijd druk heb, maar zo zit het niet. Wij hadden heel graag kinderen willen hebben, maar dat is er niet van gekomen. En natuurlijk is dat niet makkelijk, maar op een bepaald moment moet je dat accepteren. Een streep eronder zetten en doorgaan."
Sippy Tigchelaar presenteerde foar Omroep MAX het Skûtsje Journaal © Eigen foto
Na 37 jaar Omrop Fryslân zegt ze haar vaste baan op en gaat ze verder als zzp'er. "Na zoveel jaar krijg je het gevoel dat je alles al eens hebt meegemaakt en dan is het tijd om te stoppen."
Ze doet een opleiding tot 'leefstijlcoach' en werkt op dit moment als zodanig in Weststellingwerf. Daarnaast treedt ze regelmatig op als dagvoorzitter en voor Culturele Hoofdstad doet ze het project Iepen Doarp.

Boek over schippersvrouwen

Onlangs heeft Tigchelaar samen met Alice Booy een boek uitgebracht over schippersvrouwen en ze is al jaren bestuurslid van de stichting Foar de Neiteam die zich bezighoudt met het vastleggen, documenteren en het overdragen van historische gegevens van skûtsjes.
Sippy Tigchelaar wordt deze zomer 71 jaar, maar een beetje rustig aan doen zit er niet in. "Dat kan ik niet. Ik doe altijd iets en ik denk ook dat het niet goed is voor een mens om niets te doen. Dat is in ieder geval niet goed voor mij."
Sippy Tigchelaar op haar racefiets in de polder © Eigen foto