Verkenner stelt coalitie met BBB, CDA, PvdA en ChristenUnie voor

Verkenner Chris Stoffer © ANP
Verkenner Chris Stoffer stelt een coalitie van BBB, CDA, PvdA en ChristenUnie voor. Daarmee vallen FNP en VVD buiten de boot. "Dit leek wel de samenstelling te zijn die aan alle voorwaarden voldoet", zei Stoffer.
Met elkaar heeft de coalitie van vier partijen een meerderheid van 25 van de 43 zetels in Provinciale Staten. De verkenner hield vrijdagmiddag een persconferentie om zijn bevindingen bekend te maken.
Volgens Stoffer bleek al snel dat BBB en het CDA het 'motorblok' zouden vormen voor een nieuw college van Gedeputeerde Staten. "De vraag was daarna hoe we daar een auto omheen zetten", zei Stoffer.
Friso Douwstra (CDA), Edou Hamstra (PvdA), Matthijs de Vries (CU) en Abel Kooistra (BBB) © Omrop Fryslân
Daar kwamen uiteindelijk twee partijen uit: de Partij van de Arbeid en de ChristenUnie. Stoffer gaf aan dat volgens hem bleek dat de PvdA bestuursverantwoordelijkheid op hem kan komen en stevige bestuurders kan leveren. Bovendien gaf BBB aan dat de PvdA ook 'een ander deel van de kiezers vertegenwoordigt' en het recht doet aan de verkiezingsuitslag, waarbij de PvdA de tweede partij werd.
De ChristenUnie, en vooral de persoon van fractievoorzitter Matthijs de Vries, heeft zich constructief opgesteld. Met de PvdA zou de coalitie al een meerderheid hebben, maar met het toevoegen van CU zou er nog meer 'comfort in zetels' ontstaan.

Geen FNP en VVD: "Je moet keuzes maken"

FNP en VVD hebben volgens Stoffer aangegeven wel verantwoordelijkheid te willen dragen in het bestuur, maar de samenstelling met de andere vier partijen lag toch meer voor de hand. Stoffer heeft wel begrip voor FNP en VVD en ziet dat het moeilijk is voor de partijen. "Maar uiteindelijk moet je keuzes maken."
Verkenner stelt coalitie met BBB, CDA, PvdA en ChristenUnie voor
De FNP was wel de enige mogelijke coalitiepartner geweest met verkiezingswinst, maar de FNP "voegt iets minder toe aan de gewenste breedte", zo schrijft Stoffer. Hetzelfde geldt voor de VVD, die ook nog eens een zetel minder heeft in te brengen (drie zetels).
De FNP laat weten teleurgesteld te zijn over de uitkomst van het verslag en noemt de keuze van Stoffer "bijzonder." "Wij hadden anders verwacht, ook naar aanleiding van de gesprekken met Stoffer", zegt fractievoorzitter Sijbe Knol. "Thematisch zitten we helemaal niet ver van elkaar af en de kiezers hebben de FNP weer een stevig mandaat gegeven."
Volgens Knol doet de keuze van Stoffer geen recht aan de verkiezingsuitslag. "Als enige partij hebben wij niet verloren en in absolute aantallen zijn we gegroeid. Maar wij zijn niet verslagen door dit nieuws."
VVD-voorzitter Zwany van Brussel zegt het jammer te vinden dat haar partij geen onderdeel is van de coalitie, maar wenst de andere partijen wel succes. Van Brussel geeft aan dat de VVD probeert kritisch en constructief te blijven, ook in de oppositie.
Abel Kooistra van BBB © Omrop Fryslân
De vraag van BBB was om een ruime meerderheid te krijgen, met vier partijen die op inhoud en op persoonlijk vlak met elkaar door één deur kunnen. Stoffer geeft aan dat de programmatische verschillen 'overbrugbaar' zijn.
Het is nu de bedoeling dat er een formateur wordt aangesteld om het college van Gedeputeerde Staten vorm te geven. De bedoeling is dat er voor de zomer een coalitieakkoord op papier vastgelegd is.

Vier partijen was de insteek

Stoffer maakte op maandag al bekend dat er verder zou worden gesproken met zes partijen: naast de BBB de PvdA, CDA, FNP, VVD en ChistenUnie.
Chris Stoffer bij de persconferentie © Omrop Fryslân
Zijn 'zwaarwegend advies' was al dat er vier partijen moesten overblijven. Abel Kooistra kon zich daar ook in vinden. Met zes partijen zou het wel heel moeilijk worden om een coalitieakkoord op hoofdlijnen af te spreken. Slechts vier partijen zou een stabiel bestuur kunnen worden gevormd en het zou bovendien recht doen aan de verkiezingsuitslag.
Kooistra drong erop aan dat de verkenning snel zou gaan, om ook duidelijkheid te geven aan de andere partijen.

Chris Stoffer

Twee weken geleden presenteerde BBB-lijsttrekker Abel Kooistra Chris Stoffer als verkenner. Dat maakte hij bekend in It Polytburo. Kandidaat-gedeputeerde Femke Wiersma kent Stoffer en heeft goed met hem samengewerkt. Stoffer is sinds 2018 lid van de Tweede Kamer voor de SGP.
Kooistra hoopte in Stoffer iemand te vinden die boven de partijen staat en onafhankelijk is. De SGP deed in Fryslân ook niet mee aan de verkiezingen. Stoffer was eerder al verkenner voor het college van Nunspeet.