Bijensterfte door hoge temperaturen en de varroamijt, maar er is een oplossing

Imker Henk Postma © Omrop Fryslân, Willem Vermeltfoort
Imkers maken zich zorgen over de bijensterfte de afgelopen tijd. Door de warme zomers en de hoge temperaturen in de winter sterven meer bijen. Ze hebben bovendien ook nog eens last van de varroamijt, een parasiet die de bij laat afsterven..
"Ik weet dat bijensterfte van elk jaar is, maar dit jaar loopt het wel erg uit de hand", zegt Henk Postma, terwijl hij zijn imkerpak aandoet. Hij staat in volkstuin 't Soethoudt in Drachten en loopt richting een schuur. In het vervallen houten bouwwerk staan vier kisten met een spanband eromheen.

Niet genoeg voedsel

"Die sterfte komt door de hoge temperaturen van het afgelopen jaar", zegt Postma terwijl hij de spanband losmaakt. Onder het deksel van de kist komt een glasplaat tevoorschijn. Duizenden bijen kruipen door de kist heen. "Er is niet genoeg voedsel voor de bijen. Het bloeiseizoen is een stuk korter geworden. Gewoonlijk ging alles wat langzamer en konden de bijen genoeg eten halen bij bijvoorbeeld de braamstruiken. Nu lukt dat niet en overleven steeds minder bijen."
Meerdere imkers bevestigen het verhaal van Postma. Eén imker heeft nog maar vier van de twintig volken over. Een volk bestaat uit ongeveer 25.000 bijen.
Maar niet alleen de temperaturen zijn funest voor de bijen. Ze hebben ook last van de varroamijt. "Dat is een dier dat leeft van bijenpoppen", zegt Romke Gosliga.
"De varroa komt uit Azië en onze bijen kunnen zich er niet goed tegen wapenen. De varroa zit in de cocon van de bijenbaby, groeit mee en legt eieren. De mijt begint alleen, maar na een paar weken zijn het er al bijna 10. Aan het eind van de zomer gaat het om duizenden. De mijt gaat op de huid van de bij zitten en eet de bij eigenlijk kapot."
Imker Romke Gosliga © Omrop Fryslân, Willem Vermeltfoort
Maar er is licht aan het einde van de tunnel. Gosliga kweekt varroa-bestendige bijen. Dat is mogelijk omdat sommige bijen genetisch beter tegen de varroa kunnen. Zij bouwen een eigen resistentie op, maar moeten dan wel onderling voortplanten.
Als een resistente koningin met een resistent mannetje voortplant, zijn de kinderen ook resistent tegen de mijt. Als een van beiden niet resistent is, blijft de mijt sterker. "Wij zorgen er dus voor dat de resistente dieren samen voortplanten. Dat is wel lastig, want de bijen vliegen natuurlijk in de natuur. Maar met de kisten hier kun je een hele familie houden. Als wij daar goed op passen, kunnen we de bij redden."