Onenigheid over wolf en stikstofaanpak in eerste tv-debat Statenverkiezingen

© Omrop Fryslân
Op het thema woningbouw en weidevogels komen de Partij voor de Dieren, 50Plus, Provinciaal Belang Fryslân en de AWP er onderling wel uit. Over de wolf en stikstof worden ze het minder snel eens.
De lijsttrekkers van de vier partijen waren maandag te gast in het eerste verkiezingsdebat van Omrop Fryslân in aanloop naar de Statenverkiezingen van 15 maart.
Over woningbouw zijn de vier partijen eensgezind: er moet ruimte komen voor nieuwe woningen. Bij voorkeur in de bebouwde kom, maar indien nodig kan er gekeken worden naar de bouw aan de randen van dorpen en steden.
De volledige uitzending van het eerste verkiezingsdebat is hier terug te zien.
De vraag is wie de regie moet krijgen op het gebied van woningbouw. Lijsttrekker Sandra de Jong van Provinciaal Belang Fryslân (PBF) wil dat gemeentes zeggenschap krijgen. "Zij weten namelijk precies waar er gebouwd kan worden." Frans de Graaf, lijsttrekker van AWP, is bang dat er dan een concurrentiestrijd ontstaat tussen gemeenten en pleit juist voor een provinciale aanpak, waarbij de provincie op de bouw toeziet.
Moet de provincie Friezen voorrang geven bij nieuwe woningen? De lijsttrekkers van Partij voor de Dieren, 50Plus, Provinciaal Belang Fryslân en AWP in discussie:
Moeten Friezen voorrang krijgen op nieuwe woningen in Fryslân?
Herman Nota van 50Plus vindt dat dorpen zelf het beste inzicht hebben in waar woningen moeten komen. "In Blauwhuis hebben ze al in het dorp besloten waar gebouwd kan worden. De buurten in het dorp blijven daarbij intact. Het advies wat ik dan zou geven: begin een eigen woningcorporatie en coöperatieve vereniging en bouw deze dorpen in eigen beheer tegen de dorpen aan."

Hoger waterpeil voor weidevogels

Net als de dertien overige deelnemende partijen aan de Statenverkiezingen zijn deze vier het er over eens dat de weidevogel beschermd moet worden. AWP ziet de oplossing vooral in het verhogen van het waterpeil. "Fryslân is te droog. Het waterpeil moet omhoog, zodat weidevogels weer een goede habitat hebben."
Ook de Partij voor de Dieren (PvdD) benadrukt dat de omstandigheden voor vogels beter moeten. "De leefomgeving is niet op orde. Er is nu te weinig eten voor de vogels, omdat er te weinig insecten zijn."
PBF is het daar ook mee eens, maar vindt vooral dat er meer samengewerkt moet worden met de boeren om de vogels te kunnen beschermen. "Boeren willen best een deel van hun weiland onder de loep nemen om de vogels te beschermen. Maar dan moeten we af van rare regeltjes, zodat ze hier subsidie voor kunnen krijgen", vindt De Jong.

Wolf tegenhouden of betere preventie?

Over de wolf raken de partijen het niet eens. Fryslân is te klein voor de wolf, vinden PBF en 50Plus, terwijl de PvdD en AWP vinden dat de wolf met rust gelaten moet worden. Ook omdat Fryslân niet veel te zeggen heeft. "In de Europese wetgeving staat dat de wolf een beschermde diersoort is", zegt Brouwer van PvdD. "Dus je kunt hoog of laag springen, maar de wolf kan niet worden aangepakt."
Wat kan Fryslân doen om wolvenschade te voorkomen?
Is de wolf welkom in Fryslân of niet? PvdD, PBF, AWP en 50Plus gaan in discussie
De Graaf van AWP benadrukt vooral de preventieve maatregelen die getroffen kunnen worden om het vee te beschermen tegen de wolf: "De schapenhouders kunnen subsidie krijgen voor omheining. Of schapen kunnen een halsband dragen met elektriciteit of spikes. De wolf pakt misschien een keer een schaap, maar doet dat geen tweede keer. Dit gebeurt al in het buitenland."
Volgens Nota van 50Plus is Fryslân niet geschikt voor de wolf. "Scandinavië is voor mooie bossen. Nederland is ingericht voor de veeteelt en landbouw. Wij hebben geen ruimte voor de wolf, want onze provincie moet voedsel produceren."

Boeren uitkopen of niet?

Ook wat betreft het stikstofbeleid valt er wat te kiezen. De partijen zijn verdeeld over de uitkoopregeling voor de boeren. "We moeten aan de bak en we moeten het regelen", zegt Brouwer van PvdD. "Hoe langer het duurt, hoe moeilijker het wordt. Ook voor de boeren. Het liefst komen we er met goed overleg uit."
Ook het AWP vindt dat de stikstofuitstoot snel gereduceerd moet worden. "De natuur staat er heel slecht voor", stelt De Graaf. "Jaarlijks stopt drie procent van de boeren omdat zij geen opvolger kunnen vinden. Laten we deze als eerste uitkopen."
De partijen in debat over de stikstofaanpak:
Hoe moet Fryslân omgaan met de stikstofdoelen van het kabinet?
Volgens het PBF is het een druppel op de gloeiende plaat. "Gaan we de doelstelling halen zolang Tata Steel blijft bestaan, zolang de auto's nog blijven rijden? Fryslân is maar een onderdeel van Nederland waar al dat stikstof neervalt. De boeren moeten blijven boeren en doen waar ze goed in zijn", vindt De Jong.
50Plus is het daarmee eens en vindt daarom dat er uniforme stikstofmaatregelen moeten komen, die het liefst Europees geregeld worden.
Dinsdag is het tweede verkiezingsdebat van Omrop Fryslân. Dan zijn de lijsttrekkers van ChristenUnie, PVV, SP en BVNL te gast.
Kijk voor alle informatie en al het nieuws rondom de Statenverkiezingen van 15 maart op Omropfryslan.nl/verkiezingen.