Elfstedenmusical De Tocht: landelijke allure met ruimte voor Fries, ook in taal

Volledige cast van De Tocht © Omrop Fryslân, Wendy Kennedy
De musical De Tocht over de Elfstedentocht heeft landelijke allure, maar er is zeker ook ruimte voor een Friese inbreng. Een van de hoofdrolspelers is Fries, er zijn Friese liedteksten en de regisseur laat 'Hollanders' geen Fries spreken. Hij wil dat de musical voor iedereen prettig te volgen is.
De musical moet in oktober in première gaan. Het stuk wordt opgevoerd in een nieuwe grote hal op bedrijventerrein De Zwette in Leeuwarden. Friso Bouw bouwt de hal op het eigen terrein. Het bouwbedrijf wil de hal zelf weer gebruiken naar de musical.
In de hal ligt echt ijs en de tribunes staan midden op het ijs, zodat de toeschouwers de tocht meemaken alsof ze er middenin zaten. De omstandigheden zijn totaal verschillend van de musicals die Eddy Habbema tot nu toe heeft geregisseerd. "Hier bevind je je midden op het ijs. Je ondergaat de tocht. Het behouden van de intimiteit bij zo'n grote productie is mijn grootste uitdaging."
Hoe Fries is musical De Tocht?

Acteurs

Eerder werd al bekend dat Nandi van Beurden, Wolter Weulink en Thijs Meester de hoofdrollen spelen. Van hen is Meester de enige Fries. Bij die drie zijn nu vier nieuwe namen bekendgemaakt. Theo Martijn Wever, Jolijn Henneman, Boy Ooteman en Maike Boerdam spelen ook een hoofdrol in de musical, zo werd maandag duidelijk op presentatie van de gehele cast.
De musical telt ook nog een twintigtal bijrolspelers. Hilbert Dijkstra, bekend van zijn werk bij Tryater, is een van hen. De jonge Friezin Ilja de Boer ziet De Tocht als een springplank naar succes in de musicalwereld. Ze is net klaar met de musicalacademie in Amsterdam. Ilja is gek op schaatsen en dacht 'hier moet het bij zijn' toen ze de oproep zag. In haar bijrol staat ze onder andere bij een koek-en-zopie-tentje.

Friese taal en muziek

De Friese taal speelt een grote rol in de dialogen van de musical. Daarvoor wordt zoveel mogelijk voor Fries gekozen dat voor niet-Friestaligen gemakkelijk te volgen is. Bonne Stienstra is aangetrokken voor de Friese dialogen.

Balans

Regisseur Eddy Habbema laat Nederlandstaligen geen Fries spreken in de musical. De Friese teksten worden volledig voor rekening genomen door Friezen. Habbema: "Je moet het zo doceren dat het fijn is voor de Friezen, want het hoort bij het verhaal. Maar het moet ook fijn zijn voor de anderen om het te kunnen volgen. Dat is de balans die je moet vinden."
Eddy Habbema
Muziek speelt uiteraard een grote rol in musicals. Sytse Broersma van De Kast verzorgt de muziek en de Friese liedteksten. Hij schreef het lied 'Sjoch mei' dat op de presentatie gezongen werd door twee van de hoofdrolspelers. Thijs Meester deed dat in het Fries en Maike Boerdam in het Nederlands.
Thijs Meester en Maike Boerdam zingen 'Ik sjoch' © Omrop Fryslân, Wendy Kennedy
De Tocht gaat in oktober in première en wordt in ieder geval dit jaar opgevoerd. Het streven is om door te gaan tot en met medio 2024, als er tot die tijd voldoende kaarten worden verkocht. De musical wordt alleen opgevoerd in de winterperiode.