Vogelgriep brengt voortbestaan grote sternen in gevaar: "Ontzettend grote slag"

Dode vogel © Omrop Fryslân, Mats Gies
De vogelgriep grijpt steeds meer om zich heen. Een van de gevolgen is dat het voortbestaan van onder andere de grote stern, die al op de lijst van bedreigde vogelsoorten staat, in Fryslân gevaar loopt.
"Het wordt erger en erger", zegt Romke Kleefstra van Sovon, een organisatie die onderzoek doet naar vogels. "We zien het in het Waddengebied, maar ook in het binnenland."
"Op het Wad zijn het met name de grote sternen die massaal de vogelgriep hebben. Maar er komen meer soorten bij, zoals de visdief. In het binnenland zijn het vooral de grauwe ganzen, maar natuurlijk ook kokmeeuwen en zelfs kluten en kieviten. Voor sommige populaties is dit een groot probleem."
Volgens Kleefstra gaat het om een "heel grote uitbraak" van de vogelgriep. "Als je ziet dat onder grote sternen duizenden vogels het hebben en overlijden... Op Texel bijvoorbeeld, waar zo'n 6.000 span zitten, daar is de helft al dood gevonden."
De populatie krijgt een grote klap.
Romke Kleefstra van Sovon
De vogelgriep leidt er niet alleen toe dat veel vogels doodgaan, maar ook dat groepen zich verplaatsen naar plekken waar ze normaal gesproken niet voorkomen, legt Kleefstra uit. Zelf is hij momenteel op Schiermonnikoog om poolshoogte te nemen. "Hier liggen ook dode vogels. Die broeden hier niet, dus die kunnen ook ergens anders vandaan komen. Van Griend of Texel bijvoorbeeld. Het is een ontzettend grote slag."

Hele Noordzeekust

De griep is niet alleen op het Wad een probleem. Langs de hele Noordzeekust komt de ziekte voor. "Ook onder grote sternen langs de kust van Noord- en Zuid-Holland en naar het zuiden van Zeeland. Ook daar is het aan de hand, de populatie krijgt een grote klap."
Het controleren, laat staan het indammen van de griep, is vanwege de grootte van het gebied waar de ziekte voorkomt bijna niet te doen. "Het is heel moeilijk, het is niet alleen in Nederland, ook rond de Deense en Duitse Waddenzee speelt dit."

Dode vogels opruimen

"Het beste zou zijn om al die kadavers op te ruimen", legt Kleefstra uit. "Maar daar kun je niet aan beginnen. Dan blijf je aan de gang."
Daarom zullen wij de vogelgriep waarschijnlijk moeten uitzitten, zegt hij. "En hopen dat uiteindelijk vogels resistent worden. Maar voor zo'n soort die er gevoelig voor is, zoals de grote sternen, zou dit wel eens funest kunnen zijn."
En dan komt het aan op het vermogen van vogelpopulaties om weer te groeien. "Dat vermogen is er wel, maar dan moeten ze wel resistent worden", zegt Kleefstra. "Het kan zijn dat het opknapt, maar dat is afwachten."
Romke Kleefstra van Sovon over de vogelgriep