Honderden oorlogsgraven in het licht op kerstavond: "Heel intiem herdenken"

Op tientallen locaties in Fryslân zijn op kerstavond lichtjes aangestoken voor mensen die zijn omgekomen in de Tweede Wereldoorlog. Het idee daarvoor is in 2015 door Dick Jansen uit Burgum in onze provincie geïntroduceerd. Het wordt vandaag de dag door heel Nederland gedaan.
© Lichtjes op oorlogsgraven
Jansen heeft het idee voor de lichtjes niet zelf bedacht, maar deed het op bij een herdenking. "Een jaar of zeven geleden was ik in het voorjaar met veel oude legerwagens in Holten bij de Holterberg voor een herdenking op het ereveld. Eén van die mannen zei: je moet hier op kerstavond eens komen, dan zijn alle 1.271 graven hier verlicht."
Daar deden ze het al tientallen jaren. "Het is een spektakel om te zien. Toen kwam ik in Burgum wonen, waar ook een aantal oorlogsgraven ligt. Op het hof bij de Kruiskerk liggen vijf piloten. Ik dacht: waarom ga ik geen lichtjes in Burgum plaatsen?"

Honderden locaties

Jansen maakte een Facebookpagina aan en deelde het met anderen. "Ik was al blij als er een man of 20 mee zouden doen. Nou, je kon een ei bakken op mijn computer, zo heet werd 'ie. In een paar dagen tijd waren er al 140 locaties. Dat ging maar door. In 2019 waren het al 445 locaties."
Dick Jansen uit Burgum
De laatste jaren is het, vanwege corona, wel minder. "Nu is er weer lockdown, maar toch zijn er meer dan 350 locaties die meedoen aan het verlichten van de graven."
Op allerlei locaties in Fryslân werden lichtjes aangestoken, onder meer in Wolvega, Witmarsum, Damwâld en Skillaerd.

Intiem herdenken

Het blijft waardevol om stil te staan bij de slachtoffers van vroeger, al is het maar met een klein lichtje. "Ik doe het al zeven jaar alleen in Burgum. Je bent even alleen bij die mensen. Een herdenking is vaak bij een monument, dat is massaal. Maar dit doe je heel intiem."