Wat Nederlân fan Sina leare kin? Dat je mûlkapkes drage moatte

27 apr 2020 - 16:37

"Ik kaam werom yn in oare wrâld." Sjoerd den Daas, korrespondint foar de NOS yn Sina, is fanwege privee-omstannichheden tydlik werom yn Nederlân. Op It Hearrenfean, syn âlde thús. "Ik hie it idee dat ik in pear moannen werom gean wie yn de tiid. Alle strjitten leech, it liket wol oft it alle dagen snein is." It is de situaasje sa't er dy meimakke yn Sina. Dêr komt it libben stadichoan wer op gong, gean de merken wer iepen en komme de minsken wer op strjitte. Mei ien grut ferskil: "Se ha dêr allegear in mûlkapke foar."

"Ik tink dat we dêr hjir yn Nederlân ek nei tagean. Dat je in mûlkapke op ha moatte as je op plakken komme dêr't oardel meter ôfstân hâlde dreech is." Den Daas tinkt dat it ek de iennige wize is om de mienskip wer op gong te krijen. "Je sjogge it net allinnich yn Sina. Sjoch nei Dútslân, Eastenryk en gean sa mar troch."

"Der bart noait wat mei Sineesk nijjier"

Werom nei Sina, it lân dêr't Den Daas al sûnt er in lyts jonkje wie in fassinaasje foar hat. Hy kaam der al as jonge. Nei in stúdzje fysioterapy besocht Den Daas it alris yn Sina. Hy kaam der al gau achter dat hy as fysioterapeut gjin takomst opbouwe koe en gie werom nei Nederlân. Dêr begûn er oan in minor Sineesk en in stúdzje bedriuwsekonomy. Nei wurke te hawwen foar RTL Z koe er foar it Financieel Dagblad oan de slach mei syn dreambaan: korrespondint yn Sina.

Foto: Sjoerd den Daas, eigen foto

Ferline jier makke Den Daas de oerstap nei de NOS. De 33-jierrige Sjoerd den Daas wennet no mei syn Amerikaanske freondinne, dy't ek as sjoernalist wurket yn Beijing, de haadstêd fan Sina.

Doe't it firus yn Sina útbruts wie Den Daas krekt op fakânsje yn Tailân: "Ja, it wie Sineesk nijjier. Der bart gewoanwei neat dan. Doe't der wat mear dúdlik waard, bin ik fuort weromflein nei Beijing." Hy keas der bewust net foar om nei Wuhan te gean. "As je dêr sitte mei in lockdown, dan binne de ferhalen gau op. Wy ha derfoar keazen om nei de omlizzende provinsjes te gean, om dêr de ferhalen te meitsjen."

Doe kaam de plysje en sieten we twa oeren op it buro. Dan komst wer bûten en is it tsjuster. Dan kinst dyn wurk net mear dwaan.

Sjoerd den Daas oer parsefrijheid yn Sina
Foto: Sjoerd den Daas, eigen foto

Yn Sina ha je parsefrijheid. Mar de praktyk dêr is oars as hjir. Dat fernaam Den Daas doe't er oan de grins mei de provinsje Hubei oan de Yangtze stie: "We meie oarol ynterviews dwaan, mei minsken prate. Dat die ik dêr ek. Ik stie op in brêge te sjen hoe't minsken besochten noch út Hubei te kommen en hoe't oaren besochten werom te gean. Dy hienen op fakânsje west, of oan it wurk. Op dat momint kaam de plysje en sieten we twa oeren op it buro. Dan komst wer bûten en is it tsjuster. Dan kinst dyn wurk net mear dwaan."

Krityk op Sina

Yn in soad lannen is krityk op de oanpak fan Sina fan it firus. Der soe te let ynformaasje dield wêze. Sinezen wurde ek hieltyd kritysker op de eigen regearing, fernimt Den Daas. "Op Weibo, it Sineeske Twitter, en WeChat bygelyks. Dêr sjochst hieltyd mear krityske lûden. Mar ek op fideo. Sa wie der in frou dy't oeren dwaande wie mei it regeljen fan in ambulânse foar har pake en beppe. Doe't dy kaam, waard tsjin har sein: mar hy is al dea, wat moatte we hjir noch? Har beppe gie wol nei it sikehûs, mar is dêr stoarn op de gong. Sy doart de fraach te stellen: oerheid, hoe kin dit?"

Sinezen doare har net maklik út te sprekken

De oplossing fan de oerheid is dan simpel. De partijsekretaris mei it fjild romje. Sa ek dy fan de stêd Wuhan en fan de provinsje Hubei. Dochs bliuwt it foar Sinezen dreech om kritysk te wêzen: "Ik mei dat as sjoernalist wol. Dochs doch ik dat it leafst oan de hân fan eksperts. Dy doare har allinnich net altyd mear iepenbier út te sprekken, dus dan sis ik: 'minsken dy't derfan witte, sizze dat...' Se binne der noch wol: minsken dy't it wol iepenbier oandoare, mar it binne der net in soad mear."

Dat die ek wol bliken oan it begjin fan de corona-útbraak yn Wuhan. Alle berjochten dêroer waarden de kop yndrukt. Tsjin dokters waard sein dat se har stil hâlde moasten, want oars wie it ein ferhaal. "Dêrnei is der mear ynformaasje nei bûten ta kaam. Dan sjochst dat sa'n lân in enoarme fearkrêft hat."

Foto: Sjoerd den Daas, eigen foto
(advertinsje)
(advertinsje)