Iepenloftspul Jorwert: 'Stjer yn it Tsjuster'

24 aug 2019 - 11:17

It iepenloftspul fan Jorwert spilet dit jier 'Stjer yn it Tsjuster', in melodramatyske musical basearre op de film 'Dancer in the Dark' (2000) fan de Deenske regisseur Lars von Trier. "Yn ekonomysk goede tiden hawwe wy ferlet fan ferhalen mei in swart rantsje", seit regisseur Tjerk Kooistra fan iepenloftspul Jorwert.

Troch: Froukje Sijtsma (ferslach) en Dirk Hofstede (kamera)

"It ferhaal giet oer de nei Amearika emigrearre Micha. Sy is hast blyn en wurket yn it fabryk om jild te fertsjinjen foar in eachoperaasje foar har soan (spile troch Hedzer Seffinga), dy't deselde genetyske eachsykte hat as har. Sy wol net dat hy like min sjen sil as har," fertelt Kooistra. Mar it needlot slacht ta. De befreone húsbaas fan Micha stelt har jild, om't er sels net genôch sinten hat om yn de behoeften fan syn frou te foarsjen.

Om't se wit dat hy de iennichste is dy't fan har jild ôfwit, wol se ferhaal helje by har húsbaas. Mar dat rint folslein út de hân: as hy har bedriget mei syn tsjinstpistoal en sy yn in wrakseling bedarje, sjit sy him del en wurdt se oppakt.

It stik is basearre op de film 'Dancer in the Dark' fan de Deenske regisseur Lars von Trier. Yn dizze melodramatyske musicalfilm út 2000 spilet de Yslânske sjongeres Björk de haadrol, wêryn't drama en musical inoar ôfwikselje.

Micha yn it fabryk oan it wurk - Foto: Omrop Fryslân

Nije werklikheid

Sjongeres en aktrise Anke Boersma waard frege om de rol fan Micha te fertolken. "Micha sjocht miskien noch mar fiif prosint. De minsken en masines om har hinne, binne foar har skimmen," leit Boersma út. Dochs lit Micha har net út it fjild slaan. Se hat leave minsken om har hinne, dy't har faak de hân boppe de holle hâlde, lykas har manager (spile troch Jorrit Laverman), dy't wol sjocht dat se it wurk eins net mear dwaan kin.

"Troch nei de lûden yn it fabryk te harkjen en ritmes yn myn holle te meitsjen, kin ik ûntsnappe oan de realiteit en my efkes wane yn in moaiere wrâld, dêr't de lûden echt muzyk wurde en ik mysels efkes haadrolspiler fan in musical fiel."

De lûden fan it fabryk binne foar my de muzyk. En ik bin de haadrolspylster fan in musical.

Anke Boersma, spilet haadrol fan 'Micha'
Micha as musicalstjer - Foto: Omrop Fryslân

Ik bin in stjer yn it tsjuster
It wyt is ferflein
Of dochs noch net?
Wûnders komm' faak oan de ein

út: Stjer yn it Tsjuster

'Raamvertelling'

"It is altyd sa dat asto fan in film toaniel meitsje wolst, datst in hiele teätrale slach meitsje moast. Yn in film kinst hiel gau snije en fan sêne nei sêne gean. Dus je moatte dan kieze hoe't je op de planken it ferhaal fertelle wolle. Wy hawwe dêrom foar in 'raamvertelling' keazen. De foarstelling begjint op it momint dat Micha oppakt wurdt foar in misdie. By it ferhoar wurdt se ûnderfrege en sa krijt it publyk it ferhaal te sjen en dêrmei gean wy werom yn de tiid. Mei flashbacks boartsje wy mei de tiid."

Tiid foar drama

Yn 2019 binne der fyftjin iepenloftspullen dy't meidogge oan de Iepenloftspullen fan de Gouden Gurbe, de Oscars fan de iepenloftspullen. Opfallend is dat ferskate iepenloftspullen dit jier it drama net út de wei gean. It iepenloftspul 'Fan mûzen en mannen' einiget net goed. It giet oer twa maten, fan wa't de ien eintsjebeslút de oare fermoardet. Yn It Kollumer Oproer koe it publyk dit jier genietsje fan machtsmisbrûk, ûnderdrukking en #MeToo.

Ek yn 'Stjer yn it Tsjuster' bart der fan alles. De kar foar in swart stik past goed yn dizze tiid, is Kooistra fan oertsjûge. "Soest it sa sjen kinne: as it goed mei ús giet en wy allegear wer fersûpe yn wielde, dan hawwe wy ferlet fan drama. En krekt oarsom is dat ek sa: as it min mei ús giet, lykas mei de krisis fan tsien jier lyn, dan ha je ferlet om te laitsjen en dan sjogge je mear humor op de planken. Mar no is it yndie sa dat der folle mear tragyske stikken opfierd wurde."

(advertinsje)
(advertinsje)