Q&A: Sybrand Buma beantwoordt vragen van luisteraars over mondkapjes en corona

01 okt 2020 - 20:35

Waar moet ik nou precies een mondkapje op doen? Hoeveel mensen mag je thuis nog ontvangen? En waarom mogen kerkdiensten wel meer mensen hebben? Sybrand Buma, voorzitter van Veiligheidsregio Fryslân, beantwoordde donderdag in het radioprogramma Weistra op Wei zoveel mogelijk vragen van de luisteraars.

Q&A Buma, fragen en antwurden

Hoe is de actuele situatie?

Bij ons is het zo dat het toeneemt, en snel toeneemt. Nog niet op de hoogte die de rest van het land heeft en dat is goed nieuws, maar we moeten wel opletten want we kunnen nu in Fryslân niet meer zeggen dat het wel meevalt.

Onze situatie gaat van waakzaam naar zorgelijk, wat verandert er dan?

Als wij de strenge maatregels van deze week nog niet hadden dan zouden wij dezelfde maatregels krijgen als in de grote steden, maar we zijn nu alweer verder. Dus voor nu is er geen verschil.

Waarom zijn mondkapjes niet verplicht in de openbare ruimte?

Een verplichting vindt men te ver gaan omdat het een behoorlijke inbreuk is op de vrijheid van iedereen. Dus zeggen ze: een dringend advies. Dat volg ik dus en dat doet heel Nederland. Fryslân wijkt daar niet van af en die zal ook niet zomaar een verplichting opleggen.

Mag je ook een sjaal gebruiken om mond en neus te bedekken?

Tot nu toe hebben we gezegd: mondkapje. Eigenlijk is een sjaal niet genoeg. Dus ik zou zeggen: gebruik en mondkapje dat echt werkt. En als er niets is, dan zijn er mensen die misschien een sjaal gebruiken, maar een echt mondkapje is altijd beter.

Dat brengt de burger op onnodige kosten, waar moeten minima al die mondkapjes van betalen?

Ik weet niet of dat het grootste probleem zal worden, omdat mensen eigenlijk in het voorjaar ook al mondkapjes nodig hadden. Ik denk dat de meeste mensen ze nog wel hebben van het begin van het jaar. En er zijn ook wel voorbeelden gegeven van hoe je zelf mondkapjes kan maken van oude kleding.

Zijn de mondkapjes schadelijk voor het milieu?

Ik heb zelf steeds een stoffen mondkapje, die kan je meerdere keren gebruiken. Dus mijn advies zou zijn: zorg voor een kapje dat je meer dan een keer kan gebruiken, want het is wel jammer als we al deze mondkapjes terugvinden in het milieu.

We horen al weken niets meer over de corona-app, waarom niet?

Het laatste wat ik daar van gehoord heb, is dat het probleem is dat er zoveel meldingen komen van mensen die niet ziek zijn, maar wel in de buurt waren van mensen met misschien corona en die zichzelf lieten testen. Dus er wordt te veel getest, wat niet nodig is en ze zijn bezig om de app zo te maken dat je niet te veel testen eruit krijgt. Maar ik ben daar ook op aan het wachten en ik hoop dat het snel komt.

Foto: Omrop Fryslân, Jantine Stoffers

Vraag van Iris Kroes: Als ik een concert geef in kerken in Fryslân waar de 1,5 meter gehandhaafd wordt en ik zing 'Surrounded by water', mag het publiek dan meezingen?

Als een kerk gebruikt wordt voor cultuur en niet voor een kerkdienst, dan kunnen er niet meer dan 30 mensen bij. Dat is de nieuwe regel. En ik geloof dat meezingen dan ook niet kan. Er zijn wel voorbeelden van koren die allemaal besmet werden, ook al hielden ze die anderhalve meter wel. Dus zongen in een groep is niet zonder risico.

Waarom wordt er voor kerkdiensten een uitzondering gemaakt?

Dat heeft met onze grondwet te maken, want wij hebben vrijheid van godsdienst en dat kun je niet zomaar beperken. Dus voor kerken geldt dat je daar met meer dan 30 mensen bij elkaar mag zijn voor een kerkdienst. Het is een grondwet die hier bepaalt wat de grens is van de regels.

Als ik een verjaardagsfeest heb en ik doe dat in een grote ruimte, hoeveel mensen mogen er dan komen?

De nieuwe noodverordening is er nu een dag en ik verwijs toch naar de website van de Veiligheidsregio en ook landelijk, omdat wij zelf ook nog niet precies weten wat de regels in de praktijk worden.

Ik zie weinig, heb een bril op en die beslaat helemaal van de mondkapje. Het is echt een groot probleem.

Omdat het geen verplichting is, doe het mondkapje even af als je het niet ziet en dan zo snel als mogelijk weer op. (Tip van een luisteraar: de onderrand van de bril even over het mondkapje heenzetten, dan is het opgelost.)

Maar als de medewerkers in de winkel dan zeggen: je moet het mondkapje ophouden en anders moet je weg?

Dat is een probleem, maar daar is geen regel voor, een winkel mag dit zeggen. En dan is het inderdaad heel vervelend als je niets ziet. Ik begrijp ook wel dat dat een vervelende situatie is.

Hoe kan het nu dat in een democratisch land een Veiligheidsregio zoveel macht heeft, maar er wordt geen verantwoording afgelegd over die macht. Hoe ziet Buma dat?

Dat is gezegd, maar er wordt wel verantwoording afgelegd. Alleen het gaat niet zo direct. Ik leg verantwoording af voor de burgemeesters. Dus er is altijd verantwoording en ook na deze crisis. Maar wat eigenlijk het punt is, is dat in een democratie we ook een systeem hebben. De crisis is groot, en dan hebben wij een Veiligheidsregio nodig die snel kan aantrekken. En dat is niet tegen de democratie, maar in zo'n crisis is altijd een systeem om snel te kunnen ageren. Als de crisis voorbij is, hebben we weer een normale democratie en zullen we terugkijken op ons handelen in de coronatijd.

Cambuur heeft de zaken prima voor elkaar, waarom mogen er straks geen supporters meer komen? Want in theaters mag het nog wel.

Cambuur doet wat het kan, maar we hebben nog steeds fans die wel zingen en schreeuwen, en dat kan niet. Landelijk is gezegd: het risico van sportwedstrijden is te groot en dat begrijp ik wel. Theaters zijn anders omdat mensen stilzitten, dus daar kunnen wij beter controle houden.

Foto: Omrop Fryslân, Onno Falkena

Luister hier naar het vragenuurtje met Sybrand Buma in Weistra op Wei

Moet het verpleeghuis zich houden aan het landelijk beleid van de mondkapjes of kunnen ze binnen de organisatie zelf bepalen wat ze doen?

Het beleid dat sinds woensdag bestaat over mondkapjes moet nog uitgewerkt worden en ik hoop dat vrijdag duidelijk wordt hoe dat precies is.

In het begin werd er gesproken over groepsimmuniteit. Is dat niet een betere optie nu?

Er zijn eigenlijk twee dingen. Eén: het gaat niet snel genoeg. Dus er zijn nu één miljoen mensen die het gehad hebben, maar dat is niet genoeg. En het tweede is dat het niet uitgesloten is dat mensen het niet twee keer kunnen krijgen. dus we moeten nu wel streng blijven.

Wij zitten hier in een klein dorp en we zouden weer gaan biljarten in ons dorpshuis. Mag dat en moeten we ook om tien uur dicht?

Ik weet de exacte regels niet, daar kunt u voor naar de gemeente. Maar ik zou zeggen: in deze tijd zou ik niet te veel organiseren. Het is jammer, maar het is een tijd dat je weer op tijd thuis moet zijn.

Dit weekend mag op Ameland een groot sportevenement, de Vuurtorentrail, doorgaan met supporters en aanhang en bij amateurvoetbal mogen ouders niet eens op het sportterrein komen. Is dat uit te leggen?

Het is duidelijk wat mag en wat niet mag en als er toestemming is gegeven, dan is het een evenement dat binnen de regels is. Anders zal de burgemeester van Ameland niet zeggen dat het kan.

De beroepschauffeurs, een cruciaal beroep, hebben een probleem als de horeca 's avonds dicht is. Zij kunnen van tevoren nooit zeggen hoe laat ze pauze hebben. waar krijgen zij hun warme eten vandaan?

In heel Europa is natuurlijk hetzelfde probleem, en ik zou zeggen dat met de werkgever afgesproken moet worden hoe je daar mee omgaat. Misschien zijn er nog winkels open.

Hoe komt het met ouderen en eenzaamheid?

Eenzaamheid steekt de kop op bij mensen die het huis niet meer uit kunnen. Ik vind dat wij allemaal moeten letten op de ouderen in onze samenleving en wat meer bellen, via de app of de mail contact houden. Dat moeten wij wel samen doen, want anders hebben we een psychologisch probleem voor veel mensen.

Hoe kijkt u naar de komende weken?

Ik hoop dat het genoeg is, maar we zijn er nog niet af. Ook na deze drie weken blijven er veel maatregels van kracht. Het duurt langer dan we gedacht hadden, het is nu de tijd dat de mensen ziek worden. Het is herfst en zolang er geen vaccin is, hebben we corona bij ons en kan het altijd terugkomen.

Trefwoorden: 
Sybrand Buma coronavirus Q&A
(Advertentie)
(Advertentie)