Eeuwenoud schilderij zwaar beschadigd: "De kachel stond niet aan"

19 okt 2019 - 08:39

Een schilderij dat al sinds de zeventiende eeuw in het stadhuis van Bolsward hing, is zo zwaar beschadigd dat er ruim 50.000 euro nodig is om het weer op te knappen. Het gaat om het schilderij Salomons Rechtspraak, dat in de zaal vlakbij het bordes hing.

Foto: Omrop Fryslân, Wytse Vellinga

De planken waar het schilderij op geschilderd is, zijn in de loop der eeuwen verbogen en aangetast door houtworm. Ook de verf van een eerdere restauratie is verkleurd.

Temperatuur schommelde

"Het schilderij hing altijd in een ruimte vlakbij de ingang van het stadhuis", zegt voorzitter Cor Greydanus van de stichting Bolswards Historie. "Daardoor schommelde de temperatuur nochal snel. Dat heeft het schilderij geen goed gedaan."

De laatste jaren is het snel gegaan, zegt Greydanus. "Toen werd het stadhuis niet meer iedere dag gebruikt, en daardoor waren er ook lange perioden dat de kachel helemaal niet aan stond. Ook vocht kreeg daardoor een kans."

Fouten bij restauratie

Twee restaurateurs uit Makkum hebben het schilderij onderzocht. Ze kwamen tot de conclusie dat het er zeer slecht aan toe is. Een oude restauratie heeft het er eerder slechter dan beter op gemaakt.

Op de achterkant van de houden panelen zijn stukjes hout bevestigd, om het kromtrekken tegen te gaan. Dat heeft een averechts effect gehad. Volgens het rapport van de restaurateurs is de schade daardoor juist groter geworden. Ook is er verkeerde verf gebuikt bij de restauratie.

Behalve het schilderij zelf moet de lijst die er omheen zit ook opgeknapt worden. Daar is het vooral houtworm die voor schade gezorgd heeft. En door de jaren heen is het hout zo gaan werken, dat de lijst te groot geworden is voor het schilderij.

De totale kosten van de restauratie worden daardoor geschat op 50.000 euro.

Foto: Omrop Fryslân, Wytse Vellinga

De stichting Bolswards Historie betaalt een deel van de kosten, en de gemeente waarschijnlijk ook. Maar dan blijft er nog altijd een gat over van zo'n tienduizend euro.

Inwoners en bedrijven

De stichting die verantwoordelijk is voor de restauratie hoopt dat geld op te kunnen halen bij inwoners en bedrijven van de stad. "Het is een bekend schilderij voor iedereen. Het hing op een prominente plek, dus iedereen die in het stadhuis is geweest, heeft het wel gezien", zegt Greydanus.

De stichting gaat het bedrijfsleven aanschrijven, en er komt ook een actie om de gewone inwoners zo ver te krijgen dat ze mee willen betalen. Greidanus heeft er alle vertrouwen is dat het goed komt met het geld. Het schilderij is alvast naar Makkum gebracht voor de restauratie.

Foto: Omrop Fryslân, Wytse Vellinga

Hoe lang het schilderij in Makkum moet blijven, is niet bekend. Het zou terug moeten zijn als de verbouwing van het stadhuis zelf ook klaar is. Dat wordt nu een nieuw cultureel centrum.

Het terughangen van het schilderij zal vooral voor de inwonders van de stad een symbolische betekenis hebben, denkt Greydanus, want bij de oplevering van het stadhuis in 1617 werd het schilderij geschonken door de inwoners van de stad.

Luister naar voorzitter Greydanus

It stedhus fan Boalsert wurdt op dit stuit folslein ferboud - Foto: Omrop Fryslân, Wytse Vellinga
(advertinsje)
(advertinsje)