Hildebrand Bijleveld: "Onze aanwezigheid in Afghanistan was niet voor niets"

17 aug 2021 - 15:51

"Het is politiek gezien een hele slechte ontwikkeling. Geen vrijheid van meningsuiting en religie, je kunt niet meer altijd zijn wie je bent. Het is zonde voor het land", zegt Hildebrand Bijleveld over de machtsovername in Afghanistan door de Taliban.

Hildebrand Bijleveld op een andere missie in 2012 - Foto: ANP

Bijleveld is onder meer bekend als voormalig hoofdredacteur van het Friesch Dagblad en hij was ook lang verbonden aan de organisatie Free Press Unlimited. In die rol had hij ook veel te maken met Afghanistan.

Free Press-programma

"We hebben daar van 2008 tot 2014 een programma gehad om lokale journalisten, reporters en mediamensen op te leiden", vertelt Bijleveld. "Daarvoor hadden we een mobiele legertruck ingericht als radiostation. We reden door de bergen en maakten uitzendingen voor de mensen daar. Een deel was nieuws, een deel educatief en een deel vredesopbouw."

De mobiele truck - Foto: Hildebrand Bijleveld

Voor Bijleveld was het vreemd om te zien hoe snel het is gegaan. "Zo'n zes weken geleden hadden de Amerikanen er nog veel vertrouwen in dat de regering van Afghanisten het wel zou redden in de grote plaatsen. Maar nu zijn ze weggeslagen. Internationaal heeft men niet goed geweten wat de kracht van de Taliban is en hoe zwak het Afghaanse leger was."

Niet voor niets

Toch wol hij benadrukken dat de aanwezigheid van het Westen in Afghanistan niet voor niets is geweest. "Ik kan heel goed begrijpen dat mensen dat denken. Maar toch moet je ook bedenken dat er vanaf 2001 tot nu meisjes onderwijs hebben gevolgd. Dat was voor die tijd niet zo. Er zijn ziekenhuizen, medische hulp, educatie, hulpverlening. Zoveel mensen hebben een kans gekregen."

Voor meisjes zal het een grote tegenslag zijn, daar ben ik zeker van. Maar er zijn ook wel een miljoen meisjes naar school geweest, dat kon voor die tijd niet.

Hildebrand Bijleveld

Enerzijds is Bijleveld realistisch, anderzijds ook optimistisch. "Voor meisjes zal het een grote tegenslag zijn, daar ben ik zeker van. Maar er zijn ook wel een miljoen meisjes naar school geweest, dat kon voor die tijd niet. Dus: nee, het is nooit helemaal voor niets geweest."

Foto: Hildebrand Bijleveld

Dat Afghanistan zo snel werd overrompeld door de Taliban, heeft er volgens Bijleveld te maken dat men niet mans genoeg was om het leger overeind te houden. "Hoeveel mensen nu echt inzetbaar waren voor het leger is maar de vraag. Het materiaal dat ze hadden en de techniek van het leger waren grotendeels afhankelijk van internationale steun. Als die wegvalt, valt ook de infrastructuur van zo'n leger in elkaar."

De Taliban zijn ook veranderd

Bijleveld geeft wel aan dat de Taliban van heden ten dage een andere groep vormen dan de Taliban van bijvoorbeeld dertig jaar geleden. "De Taliban willen een islamitische staat opzetten, maar het zullen veel gedifferentieerde Taliban zijn. In de afgelopen 15 jaar heeft er ook allemaal gedoe onder elkaar geweest met versplinteringen. Zij die overbleven, zijn hele andere Taliban."

Hildebrand Bijleveld

Die nieuwe Taliban zijn vooral pragmatischer, denkt hij. "Het zijn geen liberale Taliban in het denken, in de religie en in de grondslag. Ik denk dat ze pragmatischer moeten zijn omdat ze minder groot zijn en minder geld hebben. En ze moeten dealen met lokale groepen. Ze vervangen politiemensen, gevangenisdirecteuren en burgemeesters, maar je ziet niet dat er gebouwen en standbeelden worden neergehaald. Dat gebeurde destijds wel."

(Advertentie)
(Advertentie)