F-35 verstoort het leven van Friezen: stress, slapeloosheid, en visite onmogelijk

16 jun 2021 - 08:20

Sinds de komst van de F-35 in oktober 2019 hebben Friezen veel meer last van geluid van de vliegbasis in Leeuwarden. Het dreunende geluid veroorzaakt stress en slapeloosheid, en is ook niet meer alleen hoorbaar rondom de basis, maar door de hele provincie.

Friezen hebben last van de F-35:

Ruim driekwart van de Friezen zegt sinds de komst van de F-35 meer en zwaarder geluid te horen van de straaljagers op vliegbasis Leeuwarden. Dit blijkt uit een enquête, uitgevoerd door onderzoeksbureau Kien in opdracht van Omrop Fryslân.

Als de kaart niet goed te zien is, klik dan hier.

Ook blijkt dat dit niet alleen geldt voor Friezen die dicht bij de basis wonen. Zelfs op plaatsen verder van de basis, zoals Dronryp, Wyns en Aldtsjerk, hoort een meerderheid van de mensen de vliegtuigen goed als ze in huis zijn.

Overlast: deze dorpen springen eruit

De vliegtuigen horen is één ding, maar ook de overlast ervan is enorm toegenomen. Waar slechts 15 procent van de Friezen het geluid van voorheen de F-16's zou omschrijven als hinderlijk, noemt nu meer dan de helft van de mensen het geluid zo.

Ook verder van de vliegbasis af

Opvallend is dat dit niet alleen geldt voor inwoners van Blessum, Deinum en Lekkum, de dorpen die dicht tegen de basis aanliggen. Zo zegt 41 procent van de inwoners van Harlingen, op 30 kilometer van de basis, dat ze het geluid als 'zeer erge overlast' ervaren: eenzelfde percentage als onder inwoners van Blessum.

Een F-35 in Leeuwarden op archiefbeeld - Foto: Shutterstock.com (VanderWolf Images)

Ook Holwerd, op 22 kilometer van het vliegveld, springt eruit. Hier omschrijft 61,2 procent van de inwoners het geluid als overlast, wat ongeveer gelijk ligt met de ervaring van inwoners van Lekkum.

Als de grafiek niet goed te zien is, klik dan hier.

Die overlast zorgt voor negatieve effecten op het dagelijks leven. Dat ervaren met name mensen die dicht bij de basis wonen. Zo'n 30 procent van de omwonenden zegt 'ja dit geluid beïnvloedt mijn leven negatief'.

Hinderlijk voor het praten

Ook in plaatsen als Gorredijk, Harlingen en Holwerd zegt nog ruim een vijfde van de mensen echt een negatieve invloed op hun leven te ervaren door de geluidsoverlast. Zo voelen mensen zich erg beperkt in hun bewegingsvrijheid. In de zomer buiten zitten met de visite en een gesprek kunnen voeren is vaak niet mogelijk.

Bij Fryslân DOK is komend weekend de documentaire 'F-35: Wat hangt ons boven het hoofd?' te zien. Hierin onderzoekt documentairemaker Johanna Brinkman het effect van het straaljagergeluid op mensen.

  • Zaterdag 19 juni NPO2 15.30 uur (herhaling 20 juni 13.10 uur)
  • Zondag 20 juni Omrop Fryslân 17.00 uur (herhaling ieder uur)

Fryslân DOK wordt Nederlands ondertiteld.

(Advertentie)
(Advertentie)