Frustratie bij gemeenten: inwoners hebben niets te zeggen over gas- en zoutwinning

15 jan 2021 - 08:00

De frustratie over mijnbouw onder je eigen voeten en er geen enkele grip op hebben is bij lokale overheden en bewoners in het Noorden en Oosten tot een hoogtepunt gestegen. Al jaren proberen ze invloed te krijgen op gas- en zoutwinning of het in de bodem stoppen van afvalwater van mijnbouw, maar dat lukt maar niet. Niet aan de voorkant als er plannen zijn, niet aan de achterkant als er schade is. Vrijblijvend adviseren is het enige dat ze mogen.

Lokale overheden gefrustreerd: Geen grip op mijnbouw

En dan is er ook nog de frustratie over twee verschillende schaderegelingen: een voor het grote Groninger gasveld en een voor alle andere mijnbouw. Rechtsongelijkheid, zeggen burgemeesters. Want in de Groninger regeling moet Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bewijzen dat de schade door aardbevingen niet door hen komt. De andere regeling voor de rest van het land kent deze omgekeerde bewijslast niet.

Gaswinning bij Noordwolde - Foto: Omrop Fryslân, Ronnie Porte

Doordat gaswinning van landsbelang is, hebben gemeenten en inwoners van oudsher niets te zeggen over wat er in hun ondergrond gebeurt. Wethouder Tiny Bijl van Steenwijkerland: "We hebben wel de lasten en niet de lusten."

Frustratie

RTV Drenthe, RTV Oost en Omrop Fryslân zijn al langer bezig met het gaswinningsdossier in de grensstreken van de drie provincies en de kleine gasvelden en zoutwinning. Verslaggevers Oscar Siep, Hayo Bootsma en Serge Vinkenvleugel verzamelden de afgelopen tijd veel verhalen. Grote gemene deler in die verhalen: frustratie.

Inwoners en gemeenten willen al jaren meer invloed op de besluitvorming en de vergunningverlening. Daarvoor zijn tientallen juridische procedures gevoerd, meermaals zelfs tot aan de Raad van State toe. Maar geen van deze zaken werd gewonnen.

De Raad van State in Den Haag - Foto: Wikipedia, Creative commons

Steeds meer gemeenten trekken zich nu terug, omdat de procedures te veel geld en tijd kosten en nooit iets opleveren. Dit speelt vooral in de Kop van Overijssel, Friesland en Drenthe. De gemeenten in deze regio's willen nu gezamenlijk optrekken. Bij de gaswinning in de regio Drachten en de zoutwinning rondom Veendam hoor je dezelfde stemmen opgaan.

Naar Raad van State heeft geen zin

Volgens wethouder Klaas Smidt van Westerveld heeft procederen tot aan de Raad van State geen zin: "De mijnbouwwet is zulk sterk recht dat we elke keer met niks thuis komen. We hebben wel een adviespositie, maar ze doen alsof ze doof zijn."

Smidt vermoedt dat, toen de huidige mijnbouwwet is gemaakt, de mijnbouwbedrijven hebben afgedwongen dat ze niet te veel tegenwerking zouden krijgen. Toen niet en nu niet. Dat kan Smit niet hard maken.

"Als je als eenvoudige inwoner tegenover zulke grote partijen zit, is maar de vraag naar wie de balans doorslaat" vult wethouder Tiny Bijl van Steenwijkerland aan.

Foto: Omrop Fryslân, Onno Falkena

Jeannette van der Velde van burgercomité GasDrOvF in de gaswingebieden kent het klappen van de zweep. Al jaren zijn ze bezig om enigszins grip te krijgen op de gaswinning in het 'provinciale drielandenpunt.'

Dat proberen ze via het ministerie van EZ en het Staatstoezicht op de Mijnen. Ook zijn ze bezig een voet tussen de deur te krijgen bij gaswinner Vermilion als serieuze gesprekspartner. Eigen deskundigen werden ingeschakeld en ook de Raad van State werd bezocht.

Of het wat uithaalt? Vermilion en Economische Zaken kondigden onlangs het begin van een procedure voor nieuwe winputten en nieuwe gasvelden aan in de regio.

(Advertentie)
(Advertentie)